۱۱ نکته در باره برلیناله ۲۰۲۰؛ از درس فارسی تا فرش قرمز

۱۱ نکته در باره برلیناله ۲۰۲۰؛ از درس فارسی تا فرش قرمز
صدای آلمان

۱) فصلی تازه با مدیرانی جدید

برلیناله اگر چه امسال طعم هفتادمین سال عمر خود را می‌چشد، اما در عین حال فصل تازه‌ای را تجربه می‌کند. دیتر کالسلیک، مدیر برلیناله پس از ۱۹ سال مدیریت جای خود را به زوجی هنری داده است.  هدایت این جشنواره را از این پس کارلو چاتریان و ماریته ریسن‌بک عهده‌دار هستند. چاتریان مدیریت هنری را بر عهده خواهد داشت و ریسن‌بک مدیریت اجرایی این جشنواره را.

آنان به افزودن سالن‌های تازه، بخش‌های جدید و همچنین برگزاری میزگردهای متنوع خونی تازه به رگ‌های جشنواره فیلم برلین جاری کرده‌اند. مرکز اصلی این جشنواره همچنان میدان بزرگ پتسدام در برلین خواهد ماند. مجموعا ۳۴۰ فیلم در هفتادمین دوره برلیناله نمایش داده می‌شوند که البته این شمار در مقایسه با سال‌های پیشین اندکی کمتر است. اکثر این آثار برای اولین بار اکران می‌شوند.

کارلو چاتریان (چپ) و ماریته ریسن‌بک

۲) تلاش برای شکار خرس طلایی

مهترین بخش برلیناله بخش مسابقه یا بخش رقابتی است که در آن این بار ۱۸ فیلم شرکت دارند. این ۱۸ فیلم بر سر شکار خرس طلایی و خرس‌های نقره‌ای با یکدیگر رقابت می‌کنند.

"شیطان وجود ندارد" اثر تازه محمد رسول‌اف، کارگردان ایرانی، از فیلم‌های شرکت‌کننده در این بخش است. این فیلم که محصول مشترک آلمان، جمهوری چک و ایران است، در برلیناله نخستین اکران خود را تجربه می‌کند.

دیگر فیلم‌های بخش مسابقه برلیناله محصول آلمان، اروپای شرقی و غربی، ایالات متحده، آمریکای جنوبی و مرکزی و جنوب شرق آسیا هستند.

۳) هیأت داوران بخش اصلی

ریاست هیأت داوران بخش اصلی را جرمی آیرونز، هنرپیشه معروف بریتانیایی بر عهده دارد که بیش از ۴۰ سال فعالیت سینمایی در کارنامه‌اش به ثبت رسیده است. کسب جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد در سال ۱۹۹۱ برای بازی درخشانش در فیلم "برگشتن بخت" از جمله افتخارات جرمی آیرونز است.

دیگر اعضای هیأت داوران بخش رقابتی عبارتند از برنیس بژو (بازیگر فرانسوی‌آرژانیتی)، آن‌ماری یاسر (کارگردان فلسطینی)، کلبر مندونسا فیلیو (کارگردان و منتقد برزیلی)، لوکا مارینلی (بازیگر ایتالیایی)، کنت لونرگان (فیلمنامه‌نویس و کارگردان آمریکایی) و بتینا بروکمپر (تهیه‌کننده آلمانی).

جرمی آیروز، رئیس هیأت داوران برلیناله

۴) دربرگیرنده بخش‌های متنوع

محدود کردن جشنواره فیلم برلین به بخش رقابتی اشتباهی بزرگ است. در طول برگزاری این جشنواره (۲۰ فوریه تا اول مارس) ۳۴۰ فیلم به نمایش درمی‌آیند. فوروم، چشم‌انداز، نسل و مروری بر آثار از بخش‌های مهم جشنواره فیلم برلین محسوب می‌شوند و به علاقمندان امکان می‌دهند که تازه‌ترین فیلم‌ها و آثار سینمایی از نقاط گوناگون جهان را ببینند. این فیلم‌ها ژانرهای گوناگون و متنوعی را دربرمی‌گیرند. بخش فوروم امسال پنجاهمین سالگرد تولدش را جشن می‌گیرد.

مدیران جدید جشنواره فیلم برلین در این دوره بخش رقابتی جدیدی به راه‌انداخته‌اند که "رویارویی" (Encounters) نام دارد و قرار است با گذشت زمان نقش مهمی در چارچوب این فستیوال ایفا کند و تنوع و گوناگونی عالم فیلم و سینما را بازبتاباند. در این بخش مجموعا ۱۵ فیلم با یکدیگر رقابت می‌کنند.

۵) بخش ویژه

بخش ویژه برلیناله (Berlinale Special) نیز از بخش‌های بسیار جذاب این جشنواره محسوب می‌شود و این امکان را به علاقمندان می‌دهد که افزون بر تماشای آثار متنوع از نزدیک ستارگان را لمس کنند و با کمک میزگردهای گوناگون با ابعاد و جزییات بیشتری در مورد فیلم‌های مورد علاقه‌شان آشنا شوند.

یکی از آثاری که در این بخش اکران می‌شد و در کاتالوگ برلیناله از آن تقدیر شده، "درس فارسی" به کارگردانی وادیم پرلمان، فیلمساز آمریکایی است.

داستان این فیلم در سال ۱۹۴۲ در دوران جنگ جهانی دوم می‌گذرد. یک بلژیکی به همراه شماری یهودی توسط نیروهای اس‌اس نازی بازداشت و به یکی از اردوگاه مرگ در آلمان منتقل می‌شود. او با تلاش فراوان می‌تواند نازی‌ها را متقاعد کند که یهودی نیست، بلکه ایرانی است. این دورغ اگر چه او را نجات می‌دهد، اما مأموریتی "غیرممکن" نیز برای او به همراه دارد. نازی‌ها او را مأمور می‌کنند که به یکی از افسران نازی فارسی درس بدهد.

نمایی از فیلم "درس فارسی"

 ۶) افتتاح جشنواره با "سال سلینجر من"

مدیران جشنواره فیلم برلین در این دوره آگاهانه تصمیم گرفتند که فیلم افتتاحیه از آثار شرکت‌کننده در بخش رقابتی نباشد. آغازگر هفتادمین دوره از جشنواره سینمایی برلین فیلم "سال سلینجر من" به کارگردانی فیلیپ فالاردو، سینماگر کانادایی است.

این فیلم که محصول مشترک کانادا و ایرلند است، داستان زنی جوان را روایت می‌کند که نویسنده است و دستیار یکی از مدیران یک آژانس ادبی. سیگورنی ویور ، بازیگر صاحب‌نام آمریکایی، از نقش‌آفرینان اصلی این فیلم است. ویور از جمله ستارگانی است که پا به فرش قرمز برلیناله خواهند گذاشت. "سال سلینجر من" نیز مانند "درس فارسی" در بخش ویژه برلیناله اکران می‌شود.

۷) حضور پررنگ سینمای آلمان

سینمای آلمان همواره حضوری پررنگ در جشنواره فیلم برلین داشته است. دستاوردهای سینماگران و فیلمسازان آلمانی در تمامی بخش‌های جشنواره دیده می‌شوند. در میان این فیلم‌ها همچنین آثاری به چشم می‌خورند که پردازشی تازه از سوژه‌ای قدیمی هستند.

در این راستا می‌توان به فیلم "میدان آلکساندر" به کارگردانی برهان قربانی، فیلمساز آلمانی‌-افغانی اشاره کرد که در بخش رقابتی حضور دارد. این فیلم اقتباسی ادبی است از اثر معروفی به همین نام از آلفرد دوبلین که در سال ۱۹۲۹ انتشار یافت.

فیلم "اوندینه" به کارگردانی کریستیان پتزولد نیز از تازه‌ترین آثار سینمای آلمان است که بر سر کسب جوایز اصلی جشنواره برلین رقابت می‌کند.

نمایی از فیلم "اوندینه" به کارگردانی کریستیان پتزولد

۸) جشنواره‌ای سیاسی

جشنواره فیلم برلین در مقایسه با دو فستیوال سینمایی دیگر یعنی کن و ونیز، سیاسی‌ترین جشنواره محسوب می‌شود. این رویکرد با آمدن مدیران جدید نیز تغییری نکرده است. نگاهی به برنامه برلیناله ۲۰۲۰ نشان می‌دهد که آثار سینمایی و مستند متعددی با مضامین سیاسی در جشنواره اکران می‌شوند که به موضوعات و جریانات روز می‌پردازند یا به مسایل و سوژه‌های تاریخی.

برای نمونه در فیلم "شیطان وجود ندارد"، اثر محمد رسول‌اف فیلم، به مسئله مجازات اعدام پرداخته شده است. در کانون فیلم "اشپر به هالیوود می‌رود"، زندگی و فعالیت‌های آلبرت اشپر سیاستمدار و آرشیتکت معروف دوران نازی قرار دارد. ریثی پان، کارگردان اهل کامبوج در فیلم مستند Irradiés به کشتار جمعی در این کشور می‌پردازد.

۹) حضور پررنگ سینماگران زن

دست‌اندرکاران برلیناله رسما اعلام کرده‌اند که این جشنواره می‌کوشد که شفافانه حضور زنان در فیلم‌های شرکت‌کننده در فستوال فیلم برلین را برجسته کند. برای نمونه در کارگردانی۳۴۰ فیلمی که در برلیناله اکران می‌شوند، ۳۶۲ نفر نقش داشتند که ۱۳۷ تن از آنها زن بوده‌اند.

خرس‌های افتخاری این دوره نیز نصیب دو زن شده‌اند. هلن میرن، بازیگر مشهور بریتانیایی خرس افتخاری یک عمر فعالیت هنری را دریافت خواهد کرد. میرن تا کنون در ده‌ها اثر سینمایی و تلویزیونی نقش‌آفرینی کرده و تا کنون جوایز سینمایی متعددی دریافت کرده است، از جمله جایزه اسکار، جایزه گلدن گلوب و جایزه بفتا. "ملکه" و "جنون شاه جورج" از فیلم‌های معروف هلن میرن محسوب می‌شوند. جایزه دوربین برلیناله نیز به اولریکه اوتینگر، فیلمساز آلمانی اهدا می‌شود.

اولریکه اوتینگر، فیلمساز آلمانی

۱۰) بحث‌های داغ در باره سوءپیشینه اولین مدیر برلیناله

سه هفته پیش از آغاز برلیناله در پی تحقیقات تازه فاش شد که آلفرد باوئر، نخستین مدیر برلیناله، وابستگی‌هایی به حزب ناسیونال سوسیالیسم (نازی) رایش سوم داشته و آن را پنهان کرده است. باوئر از ۱۹۵۱ تا ۱۹۷۶ مدیریت جشنواره را به عهده داشت. نشریه دی تسایت با انتشار گزارشی افشاگرانه از نقش آلفرد باوئر در اداره امور سینمایی رایش سوم پرده برداشته و نوشته بود که به اسناد این وابستگی در آرشیوهای رسمی دسترسی یافته است.

مدیریت جشنواره برلین نیز اعلام کرد، "مطالعه دقیق اسناد یادشده نشان می‌دهد که آلفرد باوئر نقش بارزی در مدیریت امور سینمایی رژیم نازی (۱۹۳۳ - ۱۹۴۵) داشته، و بدین لحاظ، برلیناله جایزه خرس نقره‌ای را که به اسم آلفرد باوئر نامیده شده، از برنامه خود حذف می‌کند". جایزه آلفرد باوئر پس از مرگ او در سال ۱۹۸۶ بنیاد نهاده شد و هر سال از سوی هیئت داوران جشنواره به فیلمسازان برجسته اعطا می‌شد.

۱۱) فرش قرمز

برلیناله بر خلاف جشنواره‌های ونیز و کن جشنواره‌ای مردمی است. دست‌اندرکاران این جشنواره با وجود این همیشه به فرش قرمز توجه داشته‌اند. هفتادمین دوره برلیناله نیز از این قاعده مستثنی نیست. خاویر باردم، سلما هایاک، ویلیام دافو و سیگورنی ویورو از جمله ستارگانی هستند که پا بر فرش قرمز برلیناله خواهند گذاشت.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ایران در برلیناله ۲۰۲۰

    در برلیناله ۲۰۲۰ نیز رد پای سینمای ایران را می‌توان دید، از جمله "شیطان وجود ندارد" (تصویر) که تازه‌ترین اثر محمد رسول‌اف است. این فیلم با ۱۷ اثر سینمایی دیگر بر سر کسب جوایز اصلی برلیناله رقابت دارد. "یلدا" (ساخته مسعود بخشی)، "بادبادک‌ها (به نویسندگی و کارگردانی پیام حسینی)، نامو (اثر نادر ساعی‌ور) و اسب سفید بالدار (ساخته مهیار ماندگار) دیگر آثار ایرانی در برلیناله هستند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین از اولین تا بزرگ‌ترین موفقیت

    "شقایق‌های سوزان"، ساخته هوشنگ شفتی که ۱۹۶۳ در جشنواره برلین به نمایش درآمد، اولین فیلمی‌ست که موفق به کسب جایزه در برلیناله شد. این فیلم جایزه ویژه خرس نقره‌ای را برای ارزشمندترین فیلم کوتاه، که از جوایز فرعی است، کسب کرد. بزرگ‌ترین موفقیت تا حال نصیب فیلم "جدایی نادر از سیمین" شده که سال ۲۰۱۱ نه تنها خرس طلایی برلیناله را شکار کرد، بلکه گروه بازیگران مرد و زن آن نیز دو خرس نقره‌ای دریافت کردند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین نخستین موفقیت بزرگ

    اولین موفقیت بزرگ برای سینمای ایران در جشنواره برلین را سهراب شهید ثالث به ارمغان آورد. او در سال ۱۹۷۴ جایزه خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی (از جوایز اصلی برلیناله) را برای فیلم "طبیعت بی‌جان" دریافت کرد. شهید ثالث که از آغازگران موج نوی سینمای ایران است، بعدها در آلمان به فعالیت‌های سینمایی خود ادامه داد و با ساخته‌های خود از جمله "یک اتفاق ساده" و "در غربت" نیز حضوری موفق در برلیناله را تجربه کرد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین شکار خرس با "طبیعت بی‌جان"

    "طبیعت بی‌جان" که سهراب شهید ثالث در کنار کارگردانی، نوشتن فیلمنامه‌ی آن را نیز برعهده داشت، در سال ۱۳۵۳ ساخته شد. این فیلم زندگی سوزنبان پیری را به تصویر می‌کشد که با همسرش در منطقه‌ای دورافتاده زندگی می‌کند. می‌توان گفت که شهید ثالث شهرت و اعتبار جهانی خود را تا حد زیادی با جشنواره برلین پیش برد. تصویر: صحنه‌ای از "طبیعت بی‌جان" با بازیگری زادوار بنیادی و زهرا یزدانی، نقش‌آفرینان اصلی این فیلم.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین از "گاو" تا "بانو"

    داریوش مهرجویی که از سینماگران پرسابقه ایران شناخته می‌شود، تا کنون با چهار اثر در جشنواره فیلم برلین حضور یافته است. در دوران پیش از انقلاب فیلم‌های "گاو"، "پستچی" و "دایره مینا" از او در برلیناله به نمایش درآمد. آخرین بار در سال ۱۹۹۹ بود که ساخته‌ای از او (فیلم بانو) در چارچوب جشنواره فیلم برلین اکران شد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین اولین حضور فیلمساز زن

    از آغاز فعالیت جشنواره برلین بیش از چهار دهه گذشت تا برای نخستین بار یکی از فیلمسازان زن سینمای ایران در برلیناله حضور یافت. در سال ۱۹۹۳ فیلم "نرگس"، ساخته‌ی رخشان بنی‌اعتماد در بخش "فورم" برلیناله به نمایش درآمد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین دومین خرس نقره‌ای

    جعفر پناهی که در سال ۱۹۹۶ با "بادکنک سفید" در برلیناله حضور داشت، ده سال بعد در پنجاه و ششمین دوره از برلیناله (۲۰۰۶) توانست با فیلم "آفساید" رأی هیات داوران اصلی را کسب کند و دومین خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی را برای سینمای ایران به ارمغان آورد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین بیان معضلات اجتماعی

    آفساید به مسئله ممنوعیت حضور زنان در ورزشگاه‌ها و به خصوص تماشای مسابقات فوتبال می‌پردازد. این فیلم، داستان دخترانی است که برای تماشای مسابقه فوتبال، ناگزیر می‌شوند لباس پسرانه بپوشند. این دختران سرکش و مغرور به مخاطره‌ای بزرگ دست می‌زنند تا تنها بتوانند مسابقه فوتبال تماشا کنند. فیلم آفساید با لحنی طنزآلود و بیانی گرم و صمیمی از محرومیت زن ایرانی از بدیهی‌ترین حقوق و آزادی‌های فردی سخن می‌گوید.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین فیلمسازی پرحضور

    جعفر پناهی با هشت فیلم که البته نمایش شماری از فیلم‌های او در چارچوب برنامه بزرگداشت وی در برلیناله ۲۰۱۱ صورت گرفت، بیش‌ترین حضورها را در برلین داشته است. سهراب شهید ثالث (۶ فیلم)، داریوش مهرجویی و محمدعلی طالبی (هر یک ۴ فیلم) و هژیر داریوش (با ۳ فیلم) از فیلمسازان پرحضور در برلیناله محسوب می‌شوند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین "آواز گنجشک‌ها"

    در سال ۲۰۰۸ حضور سینما و سینماگران ایرانی در برلیناله پررنگ بود. "آواز گنجشک‌ها"، ساخته‌ی مجید مجیدی از جمله فیلم‌های شرکت‌کننده در آن دوره از جشنواره سینمایی برلین بود که در بخش مسابقه حضور یافت. تصویر: مجید مجیدی (راست) در کنار رضا ناجی، بازیگر نقش اول مرد در فیلم "آواز گنجشک‌ها" در برلین.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین معضلات زندگی شهری

    "آواز گنجشک‌ها" به داستان مردی ساده و میانسال به نام کریم (با بازیگری رضا ناجی) می‌پردازد که در مجتمع پرورش شترمرغ در اطراف تهران کار می‌کند و با شترمرغ‌ها ارتباط روانی و عاطفی برقرار کرده است. در پی فرار یکی از شترمرغ‌ها از مزرعه، کریم اخراج می‌شود و برای امرار معاش ناگزیر به آغاز زندگی‌ تازه‌ای در شهر می‌شود. تصویر: صحنه‌ای از فیلم "آواز گنجشک‌ها".

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین بهترین بازیگر نقش اول مرد

    "آواز گنجشک‌ها" اگر چه از کسب خرس طلایی در بخش رقابتی محروم ماند، اما رضا ناجی به خاطر نقش‌آفرینی در این فیلم، جایزه خرس نقره‌ای را برای بهترین بازیگر مرد دریافت کرد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین حضور "سه زن"

    فیلم "سه زن" با بازیگری نیکی کریمی (تصویر) و پگاه آهنگرانی، از جمله فیلم‌های ایرانی شرکت‌کننده در جشنواره فیلم برلین در سال ۲۰۰۸ بود. این فیلم که منیژه حکمت آن را کارگردانی کرده در بخش "پانوراما" به نمایش درآمد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین "فوتبال سربسته"

    از جمله برندگان جوایز فرعی جشنواره فیلم برلین آیت نجفی بود که با مستند "فوتبال سربسته" (Football under cover) به دریافت جایزه "تدی" نائل آمد. داستان این فیلم که توسط نجفی و دیوید آسمان ساخته شده، مسابقه فوتبال میان تیم زنان برلین و تیم ملی فوتبال زنان ایران را به تصویر می‌کشد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین فروریزی بودا از شرم

    از دیگر شرکت‌کنندگان ایرانی در برلیناله ۲۰۰۸ حنا مخملمباف بود که با فیلم "بودا از شرم فروریخت" موفق به دریافت جایزه‌ی خرس بلورین در بخش کودکان و نوجوانان شد. این جایزه از ۲۳ سال پیش، هر ساله به یک فیلم که در خدمت صلح جهانی باشد، اهدا می‌شود.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین "الی" در برلین

    در سال ۲۰۰۹ فیلم "درباره الی" ساخته‌ی اصغر فرهادی با استقبال فراوانی در برلیناله روبرو گشت. فرهادی برای این فیلم موفق به کسب جایزه خرس نقره‌ای برای بهترین کارگردانی شد. نمایی از فیلم "درباره الی" با بازیگری گلشیفته فراهانی و ترانه علیدوستی.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین حضور پررنگ در برلیناله ۲۰۱۱

    سال ۲۰۱۱ بدون شک از دور‌ه‌های پررنگ حضور سینما و سینماگران ایرانی در برلیناله بود. شرکت "جدایی نادر از سیمین"، ساخته‌ی موفق اصغر فرهادی در بخش مسابقه و همچنین اختصاص یافتن بخشی ویژه به آثار جعفر پناهی از جمله رویدادهای مهم آن دوره بود. نیامدن جعفر پناهی، یکی از اعضای هیات داوران آن دوره، به علت محکومیت و حبس اعتراضات گسترده‌ای به دنبال داشت و پوسترهای بزرگی در این رابطه در برلین دیده ‌شد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین جای خالی پناهی

    جعفر پناهی پیشتر در حکمی از سوی دادگاه به اتهام "اجتماع و تبانی و تبلیغ علیه نظام جمهوری اسلامی" به ۶ سال حبس تعزیری، ۲۰ سال محرومیت از فیلم‌سازی، ۲۰ سال محرومیت از فیلم‌نامه‌نویسی، ۲۰ سال محرومیت از سفر به خارج از ایران و ۲۰ سال ممنوعیت از هر نوع مصاحبه با رسانه‌ها و مطبوعات داخلی و خارجی محکوم شده بود. جشنواره‌ی ۲۰۱۱ با صندلی خالی جعفر پناهی بر روی سن آغاز به کار کرد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین موفقیتی بی‌سابقه

    سال ۲۰۱۱، سال موفقیت سینمای ایران بود. "جدایی نادر از سیمین"، ساخته‌ی اصغر فرهادی که با استقبال همزمان و گسترده‌ی منتقدان و علاقمندان روبرو شده بود، سرانجام خرس‌های طلایی و نقره‌ای را از آن خود کرد. هیئت شش نفره داوران بین‌المللی به ریاست ایزابلا روسلینی، و در غیبت جعفر پناهی، خرس طلایی شصت ویکمین دوره برلیناله را به فیلم "جدایی نادر از سیمین" اعطا کرد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ستایش از بازیگران

    "جدایی نادر از سیمین" نه تنها جایزه خرس طلایی برای بهترین فیلم بلکه جوایز خرس نقره‌ای جشنواره برلیناله برای تمامی بازیگران مرد و زن نیز را از آن خود کرد. گروه بازیگران مرد را پیمان معادی، شهاب حسینی، بابک کریمی و علی‌اصغر شهبازی تشکیل می‌دادند که شهاب حسینی در مراسم پایانی شرکت نداشت. خرس نقره‌ای برای بهترین بازیگر زن به تمامی بازیگران، یعنی ساره بیات، لیلا حاتمی و سارینا فرهادی، اعطا شد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین به یاد پناهی

    اصغر فرهادی در مراسم اختتامیه با سپاس از مردم صبور ایران و با یادی از دوست خود جعفر پناهی خرس طلایی را دریافت کرد. وی گفت، باور نمی‌کرد که بار دیگر بر روی صحنه برلیناله بیاید، زیرا پیشتر بازیگران زن و مرد این فیلم خرس‌های نقره‌ای را شکار کرده بودند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین عضویت فرهادی در هیات داوران ۲۰۱۲

    ‌اصغر فرهادی پس از موفقیت‌های سال‌های پیش به عنوان یکی از اعضای هیات داوران برلیناله ۲۰۱۲ برگزیده شد. سرپرستی هیات داوران را مایک لی، کارگردان و نمایشنامه‌نویس بریتانیایی برعهده داشت. بوعالم صنصال، نویسنده الجزایری، باربارا زوکووا، بازیگر آلمانی؛ شارلوت گینزبورگ، بازیگر و خواننده از فرانسه؛ جیک جیلنهال، بازیگر آمریکایی؛ فرانسوا اوزو، کارگردان فرانسوی و آنتون کوربین عکاس هلندی از دیگر اعضا بودند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین شیرین نشاط در جمع داوران ۲۰۱۳

    هیئت داوران بخش رقابتی جشنواره فیلم برلین در سال ۲۰۱۳ هفت نفر بودند که در رأس آنان ونگ کار وای، کارگردان صاحب‌نام چینی قرار داشت. شیرین نشاط، هنرمند و فیلمساز ایرانی نیز یکی از چهار زنی بود که در آن دوره در جمع این هیئت حضور داشت. شیرین نشاط در عرصه‌ای گسترده کار می‌کند و در تمام کارهای این هنرمند دو شناسه برجستگی دارد: یکی پیشینه‌ی سنتی و دیگر نگاه بدیع و مدرنی که به همه چیز تازگی می‌دهد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین باز هم پناهی

    در سال ۲۰۱۳ فیلم "پرده"، ساخته جعفر پناهی و کامبوزیا پرتوی، خرس نقره‌ای برای بهترین فیلم‌نامه را کسب کرد. پناهی مانند دوره‌های گذشته جشنواره‌ی برلین این بار نیز شانس آمدن به پایتخت آلمان و حضور در برلیناله را نیافت. صحنه‌ای از فیلم "پرده".

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین بازتابنده‌ی ترس و نومیدی

    کامبوزیا پرتوی در نشست خبری در چارچوب برلیناله گفته بود که فیلم "پرده" ناشی از شرایط روحی کنونی پناهی است. عدم امنیت، نومیدی، ترس، مرگ، خود‌کشی و آزادی اندیشه، اید‌ه‌هایی هستند که در این فیلم به آنها اشاره می‌شود. تصویر: پرتوی هنگام دریافت خرس نقره‌ای برلیناله.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین میترا فراهانی در جمع داوران ۲۰۱۴

    در میان ۸ عضو هیئت داوران ۶۴ـ مین دوره‌ی جشنواره‌ی فیلم برلین (۶ تا ۱۶ فوریه ۲۰۱۴)، میترا فراهانی،‌ سینماگر ایرانی ساکن فرانسه نیز شرکت داشت. رئیس هیات داوران ۲۰۱۴ را جیمز شیمس، تولیدکننده فیلم‌های آنگ لی، کارگردان به‌نام تایوانی ‌عهده‌دار بود. فراهانی تا کنون چندین مستند موفق، از جمله "زهره و منوچهر" درباره‌ی روابط جنسی جوانان در ایران و "فی‌فی از خوشحالی زوزه می‌کشد" را ساخته است.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین تنها نماینده‌ی ایران در سال ۲۰۱۴

    "عصبانی نیستم" به کارگردانی رضا درمیشیان تنها محصول سینمایی از ایران بود که در برلیناله ۲۰۱۴ به نمایش درآمد. این فیلم در بخش پانوراما اکران شد، اما جایزه‌ای دریافت نکرد. "عصبانی نیستم" به‌رغم وجود محدودیت‌ها و موانع در ساخت آن، انتقادی جسورانه از مسائل و مشکلات ایران امروز، به‌ویژه استیصال نسل جوان است.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین مستند "ایرانی"

    البته شماری از سینماگران ایرانی یا ایرانی‌تبار که ساخته‌های آنان محصول کشورهای دیگر بود، در برلیناله ۲۰۱۴ حضور داشتند، از جمله مهران تمدن، فیلمساز مقیم فرانسه که با مستند "ایرانی" به برلیناله آمده بود. او برای تهیه این اثر چهار روحانی «حوزه علمیه» را به خانه‌ای ییلاقی مهمان می‌کند ‌تا در کنار آنان دو روز بگذراند و از طریق گفت‌وگو با آنان شرایط و امکان همزیستی گرایش‌های گوناگون را در عمل تجربه کند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین "ماکوندو"

    "ماکوندو" نخستین فیلم سینمایی سودابه مرتضایی، فیلمساز ایرانی مقیم اتریش نیز در بخش رقابتی برلیناله ۲۰۱۴ حضور داشت. این فیلم روایتی ساده از زندگی روزمره یک خانواده چچن است که در آرامش و سکون در حاشیه وین زندگی می‌کند. هدف مرتضایی از ساختن این اثر نه طرح تفصیلی مسائل پناهندگی یا بررسی وضعیت خارجیان، بلکه به تصویر کشیدن زندگی یک خانواده پناهنده در قالب فیلمی کوچک و ساده بوده است.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین پناهی و خرسی دیگر

    در شصت و پنجمین دوره از جشنواره فیلم برلین که در سال ۲۰۱۵ برگزار شد، جعفر پناهی موفقیتی دیگر را جشن گرفت و با فیلم "تاکسی" خرس طلایی برلیناله را شکار کرد. پناهی (راست در تصویر) در این فیلم با هویت واقعی خود تاکسی می‌راند. مسافران مختلفی سوار تاکسی او می‌شوند و دوربین‌هایی که در تاکسی تعبیه شده‌اند دیالوگ‌ها و رفتار مسافران را ضبط می‌کنند. فیلم شباهت زیادی به فیلم‌های مستند دارد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین در انتظار پناهی

    فیلم "تاکسی" در برلیناله ۲۰۱۵ بسیاری‌را غافلگیر کرد. هیئت داوران این جشواره "تاکسی" را به اتفاق آرا برجسته‌ترین اثر در بخش رقابتی برلیناله ارزیابی کرد. محدودیت‌های ساختن فیلم و ممنوع‌الخروج بودن جعفر پناهی عطش منتقدان و فیلم‌دوستان برای تماشای "تاکسی" را دوچندان کرده بود. پناهی مانند سال‌های گذشته نتوانست در برلیناله حضور یابد و به همین دلیل خواهرزاده‌اش خرس طلایی را با چشمان گریان دریافت کرد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ایران در برلیناله ۲۰۱۶

    در برلیناله ۲۰۱۶ که در روزهای ۱۱ تا ۲۱ فوریه برگزار شد، سینمای ایران نیز در بخش‌های گوناگون از جمله در بخش رقابتی بر سر خرس طلایی (جایزه اصلی جشنواره برلین) و در بخش "نسل نو" حضور داشت. "اژدها وارد می‌شود"، ساخته مانی حقیقی، "لانتوری" (تصویر)، اثر رضا درمیشیان، "رویاهای دم صبح"، ساخته مهرداد اسکویی و "والدراما" به کارگردانی عباس امینی نمایندگان سینمای ایران در جشنواره برلین در ۶۶مین دوره بودند.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ایران در برلیناله ۲۰۱۷

    در شصت و هفتمین دوره از جشنواره فیلم برلین در سال ۲۰۱۷ تنها یک فیلم از ایران حضور داشت: "تمارض"، ساخته‌ی عبد آبست. این فیلم‌ساز در "تمارض" کوشیده است که با تقلیل‌گرایی در فرم و مضمون از زاویه‌ای جدید به مناسبات انسانی بنگرد. این فیلم در بخش فوروم برلیناله به نمایش درآمد.

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ایران در برلیناله ۲۰۱۸

    در ۶۸مین دوره‌ برلیناله که در فوریه ۲۰۱۸ برگزار شد، چهار فیلم از ایران شرکت کردند، از جمله "خوک"، ساخته‌ مانی حقیقی که در بخش رقابتی حضور داشت. دیگر آثار سینمای ایران که در برلیناله ۲۰۱۸ به نمایش درآمدند، عبارت بودند از "هجوم"، ساخته شهرام مکری در بخش چشم‌انداز و فیلم‌های "درساژ"، ساخته‌ پویا بادکوبه و "هندی و هرمز"، ساخته‌ی عباس امینی در بخش نسل نو. تصویر: حسن معجونی در نمایی از فیلم "خوک".

  • حضور و کامیابی‌های سینمای ایران در برلیناله از دریچه دوربین ایران در برلیناله ۲۰۱۹

    سینمای ایران در برلیناله ۲۰۱۹ حضور نسبتا کمرنگی داشت. ایران با دو فیلم بلند، یکی داستانی (فیلم نشت) و دیگری مستند (دلبند)، و دو فیلم کوتاه (فیلم‌های مگ‌رالن و تتو) در بخش‌های جانبی حضور داشت. تصویر: نمایی از فیلم "نشت" به کارگردانی سوزان ایروانیان.

    نویسنده: شهرام احدی


منبع خبر: صدای آلمان

اخبار مرتبط: ۱۱ نکته در باره برلیناله ۲۰۲۰؛ از درس فارسی تا فرش قرمز