طالبان: ما پیروز شدیم، آمریکا شکست خورد
طالبان: ما پیروز شدیم، آمریکا شکست خورد
- سکندر کرمانی و محفوظ ذبیدی
- بیبیسی، بلخ
حاجی حکمت، "شهردار سایه" طالبان : ما در جنگ پیروز شدیم و آمریکا شکست خورد
رانندگی تا منطقه تحت تسلط طالبان طولی نمیکشد. این منطقه حدود ۳۰ دقیقه با شهر مزارشریف در شمال افغانستان فاصله دارد و ما با عبور از کنار حفرههای بزرگ برجای مانده از انفجار بمبهای کنار جادهای با حاجی حکمت، شهردار سایه طالبان در ولسوالی بلخ ملاقات میکنیم.
او که به خود عطر زده و یک عمامه سیاه بر سر دارد از اعضای باسابقه گروه طالبان محسوب میشود. حاجی حکمت در دهه ۱۹۹۰ که حکومت اسلامی طالبان بخش عمده افغانستان را در اختیار داشت به این گروه پیوست.
طالبان برای ما برنامه نمایش قدرت را به اجرا گذاشت.
"او که به خود عطر زده و یک عمامه سیاه بر سر دارد از اعضای باسابقه گروه طالبان محسوب میشود"افراد تا دندان مسلح در دو طرف خیابان صف کشیده بودند. یکی آر پی جی بر دوش داشت و دیگری یک تفنگ کارباین ام چهار را که قاعدتا از آمریکاییان به غنیمت گرفته شده بود حمل میکرد.
بلخ که زمانی از باثباتترین و امنترین مناطق افغانستان بود اکنون به یکی از خشونتبارترین آنها تبدیل شده است.
- خروج نظامیان آمریکا از افغانستان لحظهای حساس را رقم زده است
بریالی، یک فرمانده شبهنظامی محلی که به بیرحمی شهرت دارد، جاده را نشان می دهد، مسیر را به ما نشان میدهد: "نیروهای دولتی فقط در کنار بازار اصلی هستند، اما نمیتوانند پایگاههایشان را ترک کنند. این قلمرو متعلق به مجاهدین است".
در بسیاری از مناطق افغانستان چنین وضعیتی حکمفرماست: دولت بر شهرهای بزرگ و مراکز شهری مسلط است و نفرات طالبان بخشهای وسیعی از حومه شهرها را در دست دارند.
شبهنظامیان طالبان با برپا کردن پاسگاههای ایست و بازرسی اقتدار خود بر جادههای اصلی را اعلام میکنند.
آنان با متوقف کردن خودروهای عبوری، به پرسش از سرنشینان میپردازند و عامر صاحب اجمل، رئیس سازمان محلی اطلاعات طالبان گفت که هدف از این کار شناسایی افراد مرتبط با دولت است.
او میگوید: "ما آنها را دستگیر میکنیم و به اسارت میگیریم و بعد تحویل دادگاههای اسلامی خود میدهم و آنها تصمیم میگیرند با این افراد چه باید بکنند".
طالبان حاکم بلامنازع در مناطق روستایی افغانستان
طالبان معتقدند پیروزی از آن آنهاست. حاجی حکمت که یک فنجان چای سبز در دست دارد با غرور میگوید: "ما در جنگ پیروز شدیم و آمریکا شکست خورد".
تصمیم جو بایدن برای تعویق عقب نشینی از افغانستان به ماه سپتامبر به جای ماه مه به معنی چند ماه ادامه حضور بیشتر آنها در افغانستان بوده که واکنش شدید رهبری سیاسی طالبان را برانگیخته است. با این وجود به نظر می رسد شبه نظامیان ابتکار عمل را در دست دارند.
"حاجی حکمت در دهه ۱۹۹۰ که حکومت اسلامی طالبان بخش عمده افغانستان را در اختیار داشت به این گروه پیوست"
حاجی حکمت می گوید: "ما برای هر کاری آماده هستیم، هم کاملا آماده صلح هستیم و هم آماده جهاد".
یک فرمانده نظامی طالبان که در کنار او نشسته توضیح میدهد که "جهاد عبادت است، یک فریضه دینی است که هر قدر به آن عمل کنی، خسته نمی شوی".
توضیح تصویر،
بسیاری نگران آن هستند که در صورت تسلط طالبان بر افغانستان دختران دیگر اجازه تحصیل نداشته باشند
از سال گذشته تناقض آشکاری در "عملیات جهادی" طالبان بروز کرده به این معنی که پس از امضای توافقنامه با ایالات متحده، حمله به نیروهای بینالمللی را متوقف کرده اما به جنگ با دولت افغانستان ادامه دادهاند.
حاجی حکمت تناقضی در این رویکرد نمیبیند و میافزاید: "ما در پی استقرار حکومت اسلامی و اجرای قوانین شرع هستیم و تا زمانی که آنها این خواسته ما را نپذیرند، به جهاد ادامه خواهیم داد".
حاجی حکمت پاسخ به این سئوال را که آیا گروه طالبان آماده تقسیم قدرت با سایر جناحهای سیاسی افغانستان است یا نه می گوید که این امر به عهده رهبری سیاسی این گروه در قطر است و مرتبا تکرار میکند که "هرچه آنها تصمیم بگیرند، ما میپذیریم".
ناتو: همراه آمریکا از افغانستان میرویم؛ ارگ: در روند خروج همکاری میکنیم
طالبان خود را فقط یک گروه شورشی ضد دولت نمیدانند بلکه دولتی در انتظار انتقال قدرت تصور میکنند. آنها از خود با عنوان "امارت اسلامی افغانستان" یاد میکنند. این عنوانی است که هنگام در دست داشتن قدرت در افغانستان بین سالهای ۱۹۹۶ تا سرنگونی این حکومت پس از حملات ۱۱ سپتامبر بر حکومت دینی خود گذاشته بودند.
اکنون، آنها دارای ساختار پیچیده یک "حکومت سایه" هستند که در آن مسئولانی بر خدمات روزمره در مناطق تحت کنترل این گروه نظارت دارند. حاجی حکمت، شهردار طالبان، ما را به بازدید منطقه میبرد.
او یک مدرسه ابتدایی را به ما نشان میدهد که در آن دختران و پسران به نوشتن در کتابهای درسی اهدایی سازمان ملل متحد مشغولند.
در دهه ۱۹۹۰ که طالبان حکومت افغانستان را در دست داشتند، تحصیل زنان را ممنوع کرده بودند هر چند رهبران ممنوعیت تحصیلات زنان را تکذیب میکنند. حتی حالا هم گزارشها حاکی از آن است که در مناطق تحت تسلط طالبان فقط دختران خردسال اجازه تحصیل دارند هرچند در بلخ، مسئولان طالبان میگویند نه فقط با تحصیل زنان مخالف نیستند بلکه آن را تشویق هم میکنند.
"این قلمرو متعلق به مجاهدین است".در بسیاری از مناطق افغانستان چنین وضعیتی حکمفرماست: دولت بر شهرهای بزرگ و مراکز شهری مسلط است و نفرات طالبان بخشهای وسیعی از حومه شهرها را در دست دارند"
توضیح تصویر،
زنان اجازه استفاده و کار در درمانگاه محلی را دارند
مولوی صلاح الدین، روحانی مسئول کمیسیون محلی آموزش طالبان میگوید: "تا زمانی که دختران حجاب داشته باشند، مهم است که بتوانند تحصیل کنند" و میافزاید که "البته در مدارس متوسطه، فقط معلم زن اجازه تدریس دارد و حجاب هم برای محصلان این مدارس اجباری است."
او تاکید دارد که "اگر موازین شرعی رعایت شود، هیچ مانعی برای تحصیل زنان وجود ندارد."
البته به گفته منابع محلی، طالبان دروس هنر و آموزش شهروندی را به خاطر داشتن گرایش غربی از برنامه درسی حذف و به جای آنها، دروس دینی را گذاشتهاند اما غیر از این، اجازه استفاده برنامه درسی ملی را دادهاند.
اما آیا خود اعضای طالبان دخترانشان را به مدرسه می فرستند؟ صلاح الدین می گوید: "دخترم هنوز بسیار کوچک است اما وقتی به سن مدرسه برسد، او را البته به شرطی که حجاب و موازین شرعی را رعایت کند، به مدرسه میفرستم."
در حال حاضر، پرداخت دولت حقوق کارمندان دولت بر عهده دولت مرکزی است اما طالبان بر امور مسلط است و این یک نظام ترکیبی حاکم بر سراسر افغانستان است.
وضعیت کار زنان در یک درمانگاه که توسط یک سازمان کمکرسان اداره می شود نیز همین است.
طالبان به کارمندان زن اجازه کار می دهند، اما هنگام رفت و آمد شبانه باید یک مرد محرم آنان را همراهی کند و در درمانگاه هم محل بیماران مرد و زن جدا شده است. در عین حال، وسایل پیشگیری از بارداری و اطلاعات مربوط به تنظیم خانواده به راحتی در دسترس همگان است.
طالبان به وضوح میخواهد ما از دیدگاهی مثبتتر به این گروه نگاه کنیم. وقتی ما از کنار گروهی از دختران دانشآموز عبور میکنیم، حاجی حکمت با هیجان آنها را نشان میدهد، خرسند از اینکه دیدگاه ما در این مورد اشتباه بوده است.
اما نگرانی در مورد دیدگاه طالبان در مورد حقوق زنان همچنان باقی است، در رهبری این گروه هیچ تغییری دیده نمیشود و حکومت طالبان در دهه ۱۹۹۰ از کار زنان در خارج از خانه جلوگیری میکرد.
با عبور از روستاهای ولسوالی بلخ ، زنان زیادی را میبینیم که آزادانه رفت و آمد میکنند و همه آنها هم برقع ندارند. اما در بازار محلی، زنی دیده نمیشود. حاجی حکمت اصرار دارد که منعی برای حضور زنان در جامعه وجود ندارد هرچند در یک جامعه محافظه کار زنان اصولا در این مورد ملاحظهکار هستند.
در تمامی طول این بازدید، افراد طالبان همراه ما هستند و معدودی از ساکنان محلی که با آنها صحبت میکنیم بر حمایت خود از این گروه تاکید دارند و میگویند از آنها به خاطر بهبود شرایط امنیتی و کاهش جرایم سپاسگزارند.
یک پیرمرد محلی میگوید "هنگامی که دولت در این منطقه بود، ماموران مردم را به زندان می انداختند و برای آزاد کردن آنها رشوه میخواستند و مردم ما رنج زیادی کشیدند اما حالا همه از این شرایط راضی هستیم."
البته ارزشهای محافظهکارانه طالبان با فرهنگ مناطق روستایی چندان ناسازگار نیست اما بسیاری از ساکنان شهرها از آن هراس دارند که حکومت جدید طالبان بار دیگر رفتار بیرحمانه امارت اسلامی دهه ۱۹۹۰ را در پیش بگیرد و آزادیهایی را که جوانان طی دو دهه گذشته با آنها خو گرفتهاند از آنان سلب کند.
"شبهنظامیان طالبان با برپا کردن پاسگاههای ایست و بازرسی اقتدار خود بر جادههای اصلی را اعلام میکنند"
بعداً یکی از ساکنان محلی، به شرط ناشناس ماندن، با ما صحبت کرد و گفت که طالبان نسبت به آنچه در طول این بازدید وانمود کرده به مراتب سختگیرترند. او گفت که افراد طالبان به مردان روستایی به خاطر تراشیدن ریش سیلی میزنند یا آنها را مورد ضرب و شتم قرار میدهند یا به خاطر گوش دادن به موسیقی، دستگاه پخش مردم را خرد میکنند.
او گفت: "مردم چارهای ندارند جز آنچه را که اینها میگویند انجام دهند چون حتی به خاطر مسائل جزیی هم مردم را تنبیه بدنی میکنند."
توضیح تصویر،
مردم محلی میگویند چارهای جز اطاعت از طالبان ندارند
حاجی حکمت در دهه ۱۹۹۰ عضو طالبان بود. در حالیکه جنگجویان جوانتری که اطراف ما را گرفتهاند از گرفتن عکس و سلفی خوشحال میشوند، با شروع عکسبرداری، حاجی حکمت حرکتی میکند تا صورتش را با پارچه عمامه بپوشاند اما بعد نظرش را عوض میکند و اجازه میدهد از او عکس بگیریم. با پوزخند میگوید: "عادت قدیمی است." در رژیم قدیمی طالبان، عکاسی حرام بود.
از او می پرسم آیا هنگامی که طالبان بر افغانستان حکومت میکردند مرتکب اشتباهاتی شدند؟ و آیا بازهم همان رفتار را در پیش خواهند گرفت؟
حاجی حکمت میگوید: "طالبان قبل و طالبان حالا یکی هستند و اگر آن زمان را با حالا مقایسه کنیم، فرقی نکرده اما افراد متفاوت هستند، بعضی سختگیری بیشتری دارند و بعضی ندارند، که امری طبیعی است."
به نظر میرسد که طالبان در تشریح ماهیت "نظام اسلامی" که در نظر دارند در افغانستان ایجاد کنند روشی ابهامآمیز دارند.
برخی از تحلیلگران این کار را اقدامی عمدی برای جلوگیری از بروز اصطکاک داخلی بین عناصر تندرو و معتدل این گروه میدانند. آیا رهبری طالبان خواهد توانست به نحوی عمل کند که همه افراد با دیدگاههای متفاوت را همچنان راضی نگه دارد؟ در صورت روی کار آمدن، این یزرگترین آزمون برای آن خواهد بود.
در حالی که ناهار مرغ و برنج میخوریم، صدای انفجار حداقل چهار حمله هوایی جداگانه از دور شنیده میشود. حاجی حکمت نگران نیست و میگوید: :دور است، ناراحت نباشید".
در سالهای گذشته توان هوایی به خصوص عملیات نیروی هوایی آمریکا در جلوگیری از پیشروی طالبان بسیار مهم بود.
ایالات متحده پس از امضای توافقنامه با طالبان در سال گذشته ، عملیات نظامی خود را به شدت کاهش داد و بسیاری نگران آن هستند که پس از عقبنشینی آمریکاییان، طالبان عملیات تسلط نظامی بر کشور را با جدیت آغاز کنند.
"آنان با متوقف کردن خودروهای عبوری، به پرسش از سرنشینان میپردازند و عامر صاحب اجمل، رئیس سازمان محلی اطلاعات طالبان گفت که هدف از این کار شناسایی افراد مرتبط با دولت است"
حاجی حکمت دولت افغانستان یا آنطور که طالبان میگویند "دولت کابل" را غیراسلامی و فاسد میداند و دشوار بتوان تصور کرد که افرادی مثل او چگونه میخواهند با دیگران در این کشور از در آشتی درآیند مگر اینکه همه آنها شرایط طالبان را بپذیرند.
او می گوید: "این جهاد است، عبادت است. ما برای کسب قدرت جهاد نمیکنیم بلکه کار ما برای خدا و قانون اوست، برای اجرای شرع در این کشور است و هرکس هم که در برابر ما بایستد، با او مبارزه میکنیم."
اخبار مرتبط
دیگر اخبار این روز
حق کپی © ۲۰۰۱-۲۰۲۶ - Sarkhat.com - درباره سرخط - آرشیو اخبار - جدول لیگ برتر ایران
