اقتصاد ایران پس از رفع تحریم‌ها چه راه‌هایی پیش رو دارد؟

رادیو فردا در گفتگویی با مهرداد عمادی، کارشناس اقتصادی و مشاور نهادهای بین‌المللی مقیم بریتانیا پرسیده است در دوره احتمالی پساتحریم چه راه‌هایی در برابر ایران وجود دارد تا بتواند وارد یک عصر رونق اقتصادی شود؟گرچه هنوز تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران از میان نرفته ولی همین افق کوچکی که تداوم مذاکرات هسته‌ای ایجاد کرده باعث شده تا محافل اقتصادی به موضوع «پساتحریم» بپردازند و سناریوهایی را که در انتظار اقتصاد ایران است بررسی کنند. رادیو فردا در گفتگویی با مهرداد عمادی، کارشناس اقتصادی و مشاور نهادهای بین‌المللی مقیم بریتانیا پرسیده است در دوره احتمالی پساتحریم چه راه‌هایی در برابر ایران وجود دارد تا بتواند وارد یک عصر رونق اقتصادی شود؟ مهرداد عمادی: اینکه ما بازگشت به اقتصاد بازار داشته باشیم، در چشم من معادل نیست با اینکه تبدیل به یک اقتصاد مصرفی شویم. متاسفانه ما هر موقع که یک مقدار دستمان از نظر پول نفت بازتر شده، مصرف بالا رفته به جای تولید. اما اگر نگاه کنیم در بسیاری از کشورهایی که مدیریت اقتصادی درست بوده، افزایش درآمد از فروش یک ماده خام یا حتی حامل‌های انرژی، استفاده شده به عنوان یک منبع سرمایه گذاری برای افزایش توان جامعه برای تولید داخلی با کیفیت قابل رقابت در بازارهای خارجی و دوم اینکه با افزایش این تولید اشتغال را بالا ببرید. این دری که می‌گویید الان در حال باز شدن است، زمانی برای اقتصاد ایران و مردم ایران می‌تواند مثبت باشد که ما به جای کارهایی که در این سال‌ها کردیم از نظر مدیریت که صادرات کار کردیم و واردات کالا، این معادله را برعکس کنیم.

"متاسفانه ما هر موقع که یک مقدار دستمان از نظر پول نفت بازتر شده، مصرف بالا رفته به جای تولید"یعنی تمرکز را بگذاریم به صادرات کالا و واردات مواد خام و سرمایه تولید و تکنولوژی. فکر می‌کنید این روند بازسازی زیربناهای اقتصادی که مدنظر شما است با توجه به محیط اقتصادی ایران چقدر طول بکشد؟ این یک راه حل کوتاه مدت نیست و زمان خواهد برد. یک مسکنی نیست که بلافاصله نشان دهیم به جامعه که ببینید بهتر شده. این اگر به مدل‌های هند و یا ترکیه نگاه کنیم، به کره جنوبی و مکزیک نگاه کنیم، می‌بینیم که حداقل شش سال طول می‌کشد که شما با بازسازی زیرپایه تکنولوژی خودتان، خودتان را بکشید بالا. در اقتصاد ایران واقعیت این است که بنیه صنعتی ما بسیار بسیار شکننده شده.

به خاطر کمبود سرمایه در کالاهای تولیدی. آنجا که ما سرمایه گذاری کردیم عمدتا سرمایه گذاری در تولید کالاهای نیمه پایان نیمه تمام شده است. بعد از پایان احتمالی تحریم‌ها نکته‌ای که رخ می‌دهد به هر حال دارایی‌های ایران آزاد می‌شود که حجم قابل ملاحظه‌ای از نقدینگی است. بانک‌ها می‌توانند کار طبیعی و عادی خودشان را در عرصه بین‌المللی ادامه دهند. همه اینها را که در نظر بگیریم آیا فکر می‌کنید دلیلی خواهد بود بر اینکه اقتصاد ایران به تعادل برسد یا نه؟ تعادل رسیدن اقتصاد در یک کشوری با مسایل ایران نکته دیگری را می‌طلبد؟ من فکر نمی‌کنم که تحریم‌ها ریشه مشکلات ما است.

"فکر می‌کنید این روند بازسازی زیربناهای اقتصادی که مدنظر شما است با توجه به محیط اقتصادی ایران چقدر طول بکشد؟ این یک راه حل کوتاه مدت نیست و زمان خواهد برد"این انحصارها است که اقتصاد ایران را در حال حاضر در حال تخریب کردن هستند. تمام این نکات مثبتی که شما اشاره کردید، من تصور می‌کنم بیشتر اینها، اگر نه همه اینها، اتفاق خواهند افتاد. ولی این نتیجه این نخواهد بود که ما آنچه که در اقتصاد به آن تعادل می‌گوییم، که نه تنها برابری عرضه و تقاضا در بازار کالا، بازار کار و بازار مصرف است، بلکه آن یک چیزی است که زیرپایه اقتصاد بازار است. این است که سرمایه گذاری در تولید کشور به حدی باشد که رشد مثبت ایجاد کند، یعنی رشدی که بالاتر از رشد جمعیت شما باشد