سالیوان: آمریکا فروش جنگندههای اف-۱۶ به ترکیه را در دستور کار قرار میدهد
جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی آمریکا، روز سهشنبه ۲۰ تیر اعلام کرد که دولت آمریکا در مشورت با کنگره فروش جنگندههای اف- ۱۶ به ترکیه را در دستور کار قرار میدهد.
تصمیم جدید آمریکا یک روز پس از توافق ترکیه با عضویت سوئد در ناتو اعلام میشود.
ترکیه که مانع اصلی پیوستن سوئد به ناتو بود در اکتبر ۲۰۲۱ درخواست خرید جنگندههای جدید و حدود ۸۰ بسته نوسازی جنگندههایی را که در اختیار دارد به ارزش تقریبی ۲۰ میلیارد دلار به واشینگتن ارائه کرد.
جیک سالیوان پیش از آغاز اجلاس دو روزه رهبران ناتو در پایتخت لیتوانی افزود: «آقای بایدن با صراحت موافقت خود را با این معامله اعلام کرده است. او هیچ شرط یا ملاحظهای برای آن قائل نشده و قصد دارد آن را عملی کند.»
او در مورد زمانبندی اجرای این تصمیم توضیحی نداد.
بیشتر در این باره:
دبیرکل ناتو: ترکیه موافقت کرد عضویت سوئد در پیمان آتلانتیک شمالی را به جریان بیاندازد
باب منندز، رئیس دمکرات کمیته روابط خارجی مجلس سنای آمریکا، نیز روز دوشنبه گفته بود که در حال مذاکره با دولت بایدن در مورد لغو ممنوعیت فروش جتهای جنگنده اف-۱۶ به ترکیه است و تصمیم در این مورد هفته آینده اعلام خواهد شد.
از سخنان او چنین برداشت شد که دولت آمریکا ممنوعیت فروش این جنگندهها را لغو خواهد کرد.
هم مقامات آمریکایی و هم دولت ترکیه هرگونه ارتباط بین توافق آنکارا با عضویت سوئد در ناتو و لغو ممنوعیت فروش جنگندههای اف -۱۶ را رد کردهاند.
با این همه، برخی از دیپلماتها و کارشناسان معتقدند که رجب طیب اردوغان از مسئله عضویت سوئد در ناتو برای اعمال فشار بر واشینگتن در مورد فروش جنگندهها بهرهبرداری کرد و جو بایدن نیز در نهایت این معامله را پذیرفته است.
کامیل گرند، کارشناس امور نظامی در پژوهشکده «شواری اروپایی سیاست خارجی»، گفت: «به نظر میرسد که دولت جو بایدن فروش جنگندهها به ترکیه را تشویق کرده است. این بهعلاوه اقداماتی که دولت سوئد در ماههای اخیر برای محدود کردن پکاکا انجام داده است در قانع کردن آنکارا به موافقت با عضویت سوئد در ناتو نقش مهمی ایفا کرده است.»
جرارد آرود، سفیر سابق فرانسه در واشینگتن، در واکنش به سخنان جیک سالیوان در توئیتی نوشت: «باج مربوط به عضویت سوئد پرداخت شد.»
دولت و رئیسجمهور ترکیه در موضعگیریهای علنی همواره دلیل مخالفت با پیوستن سوئد به ناتو را کم کاری این کشور در محدود کردن فعالیت افرادی اعلام میکردند که از نظر آنکارا تروریست تلقی میشوند. منظور آنکارا، فعالان و حامیان حزب کارگران کردستان ترکیه (پکاکا) است که آمریکا و اتحادیه اروپا نیز آن را یک گروه تروریستی میدانند.
بیشتر در این باره:
فنلاند به پیمان آتلانتیک شمالی پیوست؛ مرزهای روسیه با ناتو دو برابر شد
در بیانیهای که روز دوشنبه توسط سوئد و ترکیه منتشر شد گفته میشود که دولت سوئد تاکید کرده که از گروههای کرد حمایت نخواهد کرد و به شکل فعالی از احیاء روند پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا حمایت میکند.
مقامات روس گفتهاند که پیوستن سوئد به ناتو برای امنیت روسیه «پیامدهای منفی» خواهد داشت و مسکو به این موضوع واکنش نشان خواهد داد.
زمان قعطیت یافتن عضویت سوئد در ناتو و فروش جنگندههای اف-۱۶ به ترکیه هنوز مشخص نشده است.
پارلمان ترکیه تا پایان تعطیلات تابستانی فعالیت خود را از سر نخواهد گرفت و قطعیت یافتن عضویت سوئد در عین حال مستلزم تایید آن از سوی مجارستان است. البته وزیر خارجه این کشور روز سهشنبه گفت که این «صرفا یک موضوع فنی» است.
ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو، گفت آقای اردوغان موافقت کرده است که عضویت سوئد «در اسرع وقت» در پارلمان ترکیه تصویب شود ولی زمان دقیق آن را مشخص نکرده است.
روند تصویب عضویت فنلاند در ناتو در پارلمان ترکیه دو هفته طول کشید.
ینس استولتنبرگ میزبان گفتگوهای رهبران سوئد و ترکیه در حاشیه اجلاس ناتو بود.
ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو گفته است رئيس جمهوری ترکیه با پیوستن سوئد به پیمان آتلانتیک شمالی، ناتو موافقت کرده است.
آقای استولتنبرگ در کنفرانسی خبری گفت آقای اردوغان گفته است پیشنهاد عضویت سوئد به ناتو را به پارلمان ترکیه ارجاع میکند و از اجرایی شدن آن مطمئن خواهد شد.
ترکیه از سوئد به دلیل اقامت کردهای مخالفت دولت آنکارا انتقاد کرده است و چند ماه مانع پیوستن این کشور به ناتو شده بود.
ترکیه به عنوان یکی از ۳۱ کشور عضو ناتو، در این سازمان حق وتو دارد.
دبیرکل ناتو که در جریان اجلاس ناتو در ویلنیوس لیتوانی صحبت میکرد کمی قبل از این کنفرانس خبری نشستی را میان رهبران ترکیه و سوئد میزبانی کرده بود.
آقای استولتنبرگ این تحول را «گامی تاریخی» خواند اما تاکید کرد که هنوز تاریخ مشخصی برای پیوستن سوئد به ناتو وجود ندارد.
دبیرکل ناتو گفت آنکارا و استکهلم برای پاسخ به «نگرانیهای امنیتی مشروع ترکیه» از نزدیک با یکدیگر همکاری کردهاند و در چارچوب این همکاری، «سوئد قانون اساسی خود را تغییر داده و عملیات ضدتروریسم خود را علیه حزب کارگران کردستان، پ.ک.ک گسترش داده و صادرات اسلحه به ترکیه را نیز از سر گرفته است.»
جو بایدن رئیس جمهوری آمریکا گفته است از «تعهد ترکیه برای تایید سریع عضویت سوئد» استقبال میکند.
در بیانیه کاخ سفید به نقل از رئیس جمهوری آمریکا آمده است «من برای همکاری با دولت ترکیه جهت تقویت قدرت دفاعی و بازدارنگی در منطقه اروپا-اتلانتیک آمادهام .»
رئیس جمهوری آمریکا روز یکشنبه با رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه گفتگو کرده بود و از او خواسته بود دست از مخالفت با عضویت سوئد در ناتو بردارد.
قرار است دو رهبر فردا، سهشنبه با یکدیگر ملاقات کنند.
ریشی سوناک، نخست وزیر بریتانیا نیز گفته است پیوستن سوئد به ناتو به امنیت بیشتر همه کشورهای عضو منجر خواهد شد.
اجلاس رهبران ناتو فردا، سهشنبه، در ویلنیوس لیتوانی آغاز خواهد شد.
ترکیه و مجارستان تنها کشورهای عضو ناتو هستند که تقاضای پیوستن سوئد به ناتو را تایید نکردهاند.
آقای استولتنبرگ درباره مخالفت مجارستان با پیوستن سوئد به ناتو گفت بخارست مشخصا گفته است که نمیخواهد آخرین کشوری باشد که با عضویت سوئد موافقت خواهد کرد و به همین دلیل «مشکل حل خواهد شد.».
پیشتر گزارش شده بود که آقای اردوغان گفته است تنها درصورتی با پیوستن سوئد به ناتو موافقت میکند که اتحادیه اروپا با از سرگیری مذاکره برای پیوستن ترکیه به این اتحادیه موافقت کند.
کمی بعد مقامهای اتحادیه اروپا این خواسته را رد کردند و گفتند اینها دو موضوع جداگانه هستند.
اما در بیانیهای که در پی توافق ترکیه و سوئد از سوی ناتو صادر شده آمده است که سوئد فعالانه از تلاشها برای احیاء روند پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا حمایت خواهد کرد. بر اساس بیانیه ناتو، این حمایت «مدرنیزه کردن مراودات گمرکی ترکیه و اتحادیه اروپا و نیز لغو رودادید» را شامل میشود.
اولین بار ترکیه در سال ۱۹۸۷ خواستار عضویت در اتحادیه اروپا شد اما حرکت این کشور به سوی اقتدارگرایی با رهبری رجب طیب اردوغان این روند را متوقف کرد.
اما از زمان آغاز جنگ روسیه در اوکراین، رجب طیب اردوغان به عنوان یک رهبر ناتو نقش مهمی برای اعمال نفوذ بر مسکو ایفا کرده است.
او در عملی شدن توافق انتقال غله از دریای سیاه و ادامه صادرات محصولات کشاورزی از بنادر اوکراین نقشی مهم ایفا کرد و با وجود تهدیدهای روسیه برای خروج از این توافق، توانسته تا کنون آن را اجرایی نگه دارد.
ترکیه در مواردی مثل تامین پهپاد برای اوکراین نیز، باعث خشم کرملین شده است.
مقامهای روسیه در دو روز گذشته از اقدام ترکیه تازه نیز در بازگرداندن ۵ فرمانده سابق اوکراین به کییف خشمگین شدند.
این ۵ فرمانده در پی سفر رئیس جمهوری اوکراین به ترکیه، همراه او به کشور خود بازگشتند.
بر اساس توافقی که پیشتر صورت گرفته بود، ترکیه پذیرفته بود این ۵ فرمانده را که در جبهه ماریوپل فعال بودند، تا پایان سال جاری در خاک خود نگه دارد.
ینس استولتنبرگ میزبان گفتگوهای رهبران سوئد و ترکیه در حاشیه اجلاس ناتو بود.
ینس استولتنبرگ، دبیر کل ناتو گفته است رئيس جمهوری ترکیه با پیوستن سوئد به پیمان آتلانتیک شمالی، ناتو موافقت کرده است.
آقای استولتنبرگ در کنفرانسی خبری گفت آقای اردوغان گفته است پیشنهاد عضویت سوئد به ناتو را به پارلمان ترکیه ارجاع میکند و از اجرایی شدن آن مطمئن خواهد شد.
ترکیه از سوئد به دلیل اقامت کردهای مخالفت دولت آنکارا انتقاد کرده است و چند ماه مانع پیوستن این کشور به ناتو شده بود.
ترکیه به عنوان یکی از ۳۱ کشور عضو ناتو، در این سازمان حق وتو دارد.
دبیرکل ناتو که در جریان اجلاس ناتو در ویلنیوس لیتوانی صحبت میکرد کمی قبل از این کنفرانس خبری نشستی را میان رهبران ترکیه و سوئد میزبانی کرده بود.
آقای استولتنبرگ این تحول را «گامی تاریخی» خواند اما تاکید کرد که هنوز تاریخ مشخصی برای پیوستن سوئد به ناتو وجود ندارد.
دبیرکل ناتو گفت آنکارا و استکهلم برای پاسخ به «نگرانیهای امنیتی مشروع ترکیه» از نزدیک با یکدیگر همکاری کردهاند و در چارچوب این همکاری، «سوئد قانون اساسی خود را تغییر داده و عملیات ضدتروریسم خود را علیه حزب کارگران کردستان، پ.ک.ک گسترش داده و صادرات اسلحه به ترکیه را نیز از سر گرفته است.»
جو بایدن رئیس جمهوری آمریکا گفته است از «تعهد ترکیه برای تایید سریع عضویت سوئد» استقبال میکند.
در بیانیه کاخ سفید به نقل از رئیس جمهوری آمریکا آمده است «من برای همکاری با دولت ترکیه جهت تقویت قدرت دفاعی و بازدارنگی در منطقه اروپا-اتلانتیک آمادهام .»
رئیس جمهوری آمریکا روز یکشنبه با رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه گفتگو کرده بود و از او خواسته بود دست از مخالفت با عضویت سوئد در ناتو بردارد.
قرار است دو رهبر فردا، سهشنبه با یکدیگر ملاقات کنند.
ریشی سوناک، نخست وزیر بریتانیا نیز گفته است پیوستن سوئد به ناتو به امنیت بیشتر همه کشورهای عضو منجر خواهد شد.
اجلاس رهبران ناتو فردا، سهشنبه، در ویلنیوس لیتوانی آغاز خواهد شد.
ترکیه و مجارستان تنها کشورهای عضو ناتو هستند که تقاضای پیوستن سوئد به ناتو را تایید نکردهاند.
آقای استولتنبرگ درباره مخالفت مجارستان با پیوستن سوئد به ناتو گفت بخارست مشخصا گفته است که نمیخواهد آخرین کشوری باشد که با عضویت سوئد موافقت خواهد کرد و به همین دلیل «مشکل حل خواهد شد.».
پیشتر گزارش شده بود که آقای اردوغان گفته است تنها درصورتی با پیوستن سوئد به ناتو موافقت میکند که اتحادیه اروپا با از سرگیری مذاکره برای پیوستن ترکیه به این اتحادیه موافقت کند.
کمی بعد مقامهای اتحادیه اروپا این خواسته را رد کردند و گفتند اینها دو موضوع جداگانه هستند.
اما در بیانیهای که در پی توافق ترکیه و سوئد از سوی ناتو صادر شده آمده است که سوئد فعالانه از تلاشها برای احیاء روند پیوستن ترکیه به اتحادیه اروپا حمایت خواهد کرد. بر اساس بیانیه ناتو، این حمایت «مدرنیزه کردن مراودات گمرکی ترکیه و اتحادیه اروپا و نیز لغو رودادید» را شامل میشود.
اولین بار ترکیه در سال ۱۹۸۷ خواستار عضویت در اتحادیه اروپا شد اما حرکت این کشور به سوی اقتدارگرایی با رهبری رجب طیب اردوغان این روند را متوقف کرد.
اما از زمان آغاز جنگ روسیه در اوکراین، رجب طیب اردوغان به عنوان یک رهبر ناتو نقش مهمی برای اعمال نفوذ بر مسکو ایفا کرده است.
او در عملی شدن توافق انتقال غله از دریای سیاه و ادامه صادرات محصولات کشاورزی از بنادر اوکراین نقشی مهم ایفا کرد و با وجود تهدیدهای روسیه برای خروج از این توافق، توانسته تا کنون آن را اجرایی نگه دارد.
ترکیه در مواردی مثل تامین پهپاد برای اوکراین نیز، باعث خشم کرملین شده است.
مقامهای روسیه در دو روز گذشته از اقدام ترکیه تازه نیز در بازگرداندن ۵ فرمانده سابق اوکراین به کییف خشمگین شدند.
این ۵ فرمانده در پی سفر رئیس جمهوری اوکراین به ترکیه، همراه او به کشور خود بازگشتند.
بر اساس توافقی که پیشتر صورت گرفته بود، ترکیه پذیرفته بود این ۵ فرمانده را که در جبهه ماریوپل فعال بودند، تا پایان سال جاری در خاک خود نگه دارد.

