مصطفی پورمحمدی: پیوند ناصحیح ثروت و قدرت فسادزا است

رييس سازمان بازرسي كل كشور با بيان اينکه قدرت و ثروت يک نياز اجتماعي است گفت: اگر بنا باشد اين دو مقوله که هر کدام عوارض زيادي دارند با هم جمع شوند نگراني فسادزايي به صورت تصاعدي افزايش پيدا مي‌کند. هنگامي که مرز ثروت و قدرت به هم نزديک مي شود خطرناک مي شود. اگر قدرت و ثروت به هم نزديک شود از مسير راست فاصله مي‌گيرد و قدرت بايد کنترل شود.   به گزارش ايسنا، حجت الاسلام مصطفي پورمحمدي در همايش ارتقاء سلامت اداري و جهاد اقتصادي که در دانشگاه آزاد اسلامي واحد خوراسگان اصفهان برگزار شد با اشاره به روايتي از امام رضا(ع) به نقل از کتاب تحفه العقول گفت: موضوع مهمي که امام رضا(ع)در بين ائمه بيشتر به آن پرداخت، بحث امامت و رهبري است. يکي از روات به نام عبدالعزيز مسلم روايت مي کند که همراه با امام به مرو رفته بودند. مسلم در مسجد جامع مرو شاهد شکل گيري بحث جدي در باب امامت و امر امامت بين جمعي بود. بعد از اينکه وي اين روايت را به خدمت امام رضا (ع) عرض کرد ايشان تبسمي فرموده و بيان رسايي فرمودند (اين فراز در تحفته العقول ذکر شده است). حضرت مي فرمايند زمام دين در اختيار امام است.   رييس سازمان بازرسي کل کشور ادامه داد: يعني باور، گرايش و درستي دينداري و دين‌مداري جامعه در يد و اختيار امام جامعه است. لذا اگر امت بخواهد از ساختار مستحکم و بنياد اجتماعي محکمي برخوردار باشد زمام آن در اختيار امام جامعه است. نظام بخش جامعه امام است. اگر جامعه حتي دنبال مصلحت دنيوي باشد صلاح آن در اختيار امام است. اگر جامعه بخواهد عزت مند بوده و مورد تعرض بيگانگان قرار نگيرند باز زمام امور بايد دست امام جامعه باشد. امام مي تواند به خوبي مديريت اجتماعي را انجام دهد. حال بايد ديد اين فرد که اين همه امور را دست او مي دهيم چه ويژگي هايي داشته باشد. اصلا فلسفه مبحث عصمت و به دنبال آن عدالت همين مساله است.   وي ادامه داد: بيان امام رضا در بحث فلسفه امامت، ضرورت، تاثيرگذاري و نقش آفريني مقوله امامت و رهبري ديني در جامعه بسيار مفصل و کامل است. براي اينکه وضعيت جامعه خود را شرح دهيم مثالي مي زنيم. ما در يک معارضه جدي بوده و هستيم. براي مقابله با دشمنان درگيري هاي زيادي داشتيم. سختي ها و فشارهاي بسياري بر ما تحميل شد. اما پيام و هدف بزرگي در جهان مطرح کرديم و بايد هزينه اين پيام بزرگ را بدهيم. کسي که ادعاي عظيم مي‌کند بايد هزينه آن را نيز بدهد. ما تمام سختي ها و فراز و فرودها را پشت سر گذاشتيم.   غفلت کنيم دشمن ضربه مي‌زند پورمحمدي با بيان اينکه هم اکنون ماشين انقلاب، کشور و نظام ما در کمرکش يک تپه و قله بزرگ قرار گرفته و قصد داريم راس قله قرار گرفته و جايگاه خود را تثبيت کنيم، تصريح کرد: الهام بخشي خود را توسعه دهيم. در يک جايگاه تامين شده و حفاظت شده قرار دهيم. خواهي نخواهي به ما چنين اجازه اي نمي دهند. جنگ سختي اکنون در عرصه هاي مختلف شکل پيدا مي‌کند تا ما به راس قله نرويم. اما اين ماشين به خاطر مقابله با سختي ها و فراز و فرودها مقداري آسيب ديده است. از طرفي ادامه مسير نيز سخت است. در اين شرايط اولين کاري که بايد انجام دهيم اين است که آرامش سرنشينان ماشين حفظ شود. در چنين وضعيت و فضايي اگر سرنشينان خودرو با هم دعوا داشته باشند حواس راننده پرت مي شود. بايد سرنشينان حواس‌شان جمع باشد که با هم دعوا و اختلاف نکنند. اينکه چه در زمان حضرت امام و چه در زمان مقام معظم رهبري وحدت و دوري از دعواها تاکيد مي کنند به خاطر اين است که اگر ما رعايت نکنيم و غفلت کنيم دشمن به ما ضربه مي زند.   حساب شده و با تدبير گام برداريم وي ادامه داد: نکته بعدي اين است که هدف رسيدن به قله است و نبايد چيزي حواس مان را پرت کند. ما نبايد درگير صحنه هاي جالب اطراف و امثال هم باشيم. در اين وسط جاي ماندن و توقف و درجازدن هم نيست. اما مشکل مهم ديگر اين است که در سربالايي هستيم. اين طور نيست که با هر سرعتي مسير را پشت سر بگذاريم. بايد از سرعت مطمئنه راه برويم. بايد گام ها را درست و محکم برداريم.   رييس سازمان بازرسي كل كشور افزود: گاهي اوقات مي خواهيم کاري در کشور انجام دهيم، به اين ماشين سرعت مي‌دهيم. اين در حالي است که نياز به سرعت ملايم و بررسي و محاسبه دقيق تر داريم. ولي به سرعت حرکت مي کنيم. الان سرعت ها را غيرمطمئن مي دانيم. برخي قول دادن ها و وعده ها داراي پيامدهاي منفي است. ما بايد حساب شده و با تدبير گام برداريم.   پورمحمدي با اشاره به عنوان امسال گفت: جهاد مقوله اي بسيار دقيق و بار مفهومي عميقي دارد. اقتصاد ما نيازمند رفتار جهادگونه است. جهاد يعني به برنامه دقيق، ايثار، پيوند و همبستگي داريم. هر گوشه اين امر آسيب ببيند به مقصد نمي رسيم و بايد به آن ها توجه داشت.   گروکشي، انتقام گيري و بحث‌هاي سياسي فايده اي ندارد وي پرونده سه هزارميلياردي را حادثه ناگوار خواند و با اشاره به پيامدهاي آن گفت: اينکه چه کسي مجرم است و چرا اين مساله پيش آمد کاري است که در حال انجام است و قوه قضاييه پيگيري مي‌کند. در اين زمينه هم نبايد جنگ رواني و پيش داوري کرد تا قوه قضاييه بتوان به راحتي از عهده کار بر آيد. اما مساله ديگر اين است که اين فساد در چه بستري اتفاق افتاد. زمينه هاي آن را شناسايي کنيم. شايد اين حادثه ناگوار و بدي براي ما بود. ذهنيت عمومي را آزرده خاطر کرد و به تعبير مقام معظم رهبري خيلي را غصه دار کرد. ولي اگر ما عاقلانه رفتار کنيم مي توانيم بدون اينکه بحث هاي جدلي و بي فايده کنيم آن را بايد زير ذره بين نگاه کنيم. اينجا ديگر گروکشي و انتقام گيري و بحث هاي سياسي فايده‌اي ندارد. اما نمي‌توان جلوي اين حاشيه ها را گرفت ولي بايد به حداقل رساند. فارغ از اين حاشيه ها بايد اين فساد آسيب شناسي شود تا جلوي تکرار اين فساد گرفته شود.   پورمحمدي افزود: آيا ما مصون هستيم که در حوزه ما اتفاق نيفتد. خير. حتما بايد دقت و مراقبت کنيم که اين حادثه ناگوار تکرار نشود. اين حادثه نشان داد که برخي حوزه ها در معرض خطر است. قدرت نياز جامعه است ولي خطر آفرين است. زمينه انحراف و فساد در اطراف قدرت زياد است. ثروت يک نياز اجتماعي است که هر کسي کم و بيش دارد ولي اين ثروت، هم مي تواند جنبه اصلي نفع رساني داشته باشد و هم مي تواند منشاء فساد و تجاوز به حقوق و آزار و اذيت ديگران باشد. مقوله هايي از اين جهت مشکل ساز هستند. اگر بنا باشد اين دو مقوله که هر کدام عوارض زيادي دارند با هم جمع شوند نگراني فسادزايي به صورت تصاعدي افزايش پيدا مي کند. هنگامي که مرز ثروت و قدرت به هم نزديک مي شود خطرناک مي شود. اگر قدرت و ثروت به هم نزديک شود از مسير راست فاصله گرفته و چنين مولود نامبارک را مي زايند. بنابراين بايد قدرت کنترل شود. مرزهاي قدرت مشخص باشد. شاخصه هاي کنترلي مشخص شود و امکان عبور از مرزها را ببنديم. قدرت مانور و افزايش قدرت بايد مشخص شود. اين معنايش آن نيست که قدرت تضعيف شود. اتفاقا مي‌گوييم بايد فضا را براي توليد قدرت و ثروت فراهم کنيم. ولي نبايد بگذاريم اين دو تا به هم نزديک شود.در مدل غربي سياست و احزاب تنظيم کننده روابط اين دو مي شوند. وي با اشاره به وال استريت گفت: اين دعوا و کشمکشي که در آمريکا شاهد هستيم، سونامي اقتصادي دو سال پيش آمريکا، کشمکش عظيم انگلستان، تظاهرات اسپانيا و يونان اين مدل را به چالش کشيده است. يعني اينکه سياست تنظيم کننده روابط قدرت و ثروت باشد را به چالش کشيده است. ما به مقوله احزاب و کارگزاران سياسي در جامعه خود بايد با نگاه و رويکردي ديگري ملاحظه کنيم.   ولايت تنظيم کننده قدرت و ثروت است نه سياست رييس سازمان بازرسي كل كشور خاطرنشان كرد: ما معتقديم تنظيم کننده قدرت و ثروت سياست نيست بلکه ولايت است. ولايت با شاخصه هايي که بيان شد جامعه را سالم کرده و جامعه را از ظرفيت هاي مثبت آن برخوردار مي کند ولي اگر از مدل غرب پيروي کنيم و به احزاب و کارگزاران سياسي واگذار کنيم دچار سرنوشتي مي شويم که اکنون غرب به آن دچار شده است. عوامل سياسي حوزه هايي هستند براي تربيت نيروي انساني و مديريت و اداره کشور ولي تنظيم امور و داوري و انتظام بخشي امور با ولايت است. اين مسئله يک بحث اساسي و عمده است که بايد به آن توجه شود.   بايد جسارت پذيرش مسووليت و اشتباه را داشته باشيم وي افزود: در اتفاقي که در نظام مالي و بانکي کشور افتاد اگر بگوييم اين حوزه صاحب و مسوول ندارد اشتباه است. من از مديران خواهش مي کنم چنين حرفي نزنند. اين حرفي ناصحيح و ناروايي است. اگر هم با اين تعابير از زير بار مسووليت شانه خالي کنيم درست نيست. ما بايد جسارت پذيرش مسووليت داشته باشيم. اولين قدم براي اصلاح اين است که بپذيريم اشتباه شد و اشتباه کرديم تا عزم بر اصلاح پيدا کنيم. اگر نپذيريم اشتباهي شده نگران مي‌شويم که شايد کسي براي اصلاح گام بر ندارد. بنابراين اول بايد مسوولين را قبول کنيم بعد بگوييم متاسفانه اتفاقي افتاده است که سعي مي کنيم کارشناسانه براي اصلاح آن قدم برداريم.     نظام پولي و بانکي تحت تاثير تکاليف دولتي است پورمحمدي ادامه داد: متاسفانه نظام پولي و بانکي کشور ما تحت تاثير تصميمات در حوزه دولتي و تکاليف دولتي است که براي نظام پولي و بانکي کشور ما تحليل خوبي نيست. استقلال حوزه بانکي و پولي بسيار مهم است تا از دايره تصميم گيري هاي بخش دولتي و خصوصي فارغ باشد. تعبير مقام معظم رهبري اين است که نظام بانکي در دست متخصص ترين و کارشناس ترين افراد قرار گيرد. بايد نظام بانکي با متد کاملا علمي اداره باشد. بايد ميزان دخل و تصرف در نظام بانکي و پولي از بين ببريم.   نظام بانکي اول اصلاح شود بعد توسعه يابد وي گفت: همه به اين نکته پرداختيم که ما نياز به تحول داريم. جناب رييس جمهور نيز به اين نکته تاکيد مي‌کند. هفت حوزه هم از چند سال پيش تاکيد مي‌کنند من جمله نظام بانکي. خب وقتي که قبول داريم نظام پولي و بانکي ما اشکال و ضعف دارد و به اصلاح نياز دارد اولين حرکت اصلاحي اين است که جلوي توسعه اين نظام معيوب را بگيريم. اگر قبول داريم نظام بانکي نيازمند اصلاح و ترميم دارد با چه تدبيري در چند سال گذشته بانک ها را اين همه گسترده کرديم. بانک‌ها و موسسات جديدي را اجازه داريم شکل بگيرند. حتي صندوق هاي قرض‌الحسنه هاي بسياري تاسيس شدند. اول بايد اصلاح شوند بعد توسعه شان بدهيم. اگر اينجا ما تند برويم و بگويم که مي خواهيم کار کرده و خدمت بيشتري انجام دهيم اين تند رفتن ما را از هدف دور مي کند. آيا آن موقع که دفاتر بانکي ده هزار مورد بودند نظارت بر آن ها سخت تر بود يا اکنون که بيست هزار دفتر هستند. مي‌گويند ما مدل ژاپني را مد نظر قرار داده‌ايم که مثلا اول توسعه کميتي مي دهيم بعد توسعه کيفيتي که هر چند همين مدل مورد نقد بسيار قرار گرفته ولي اين مدل در نظام بانکي غيرقابل انجام است.   تفکر غيربرنامه‌اي يکي از عارضه هاي جدي دستگاه‌هاست وي با بيان اينکه مديران بايد در چند نکته تجديد نظر کنند، گفت: يکي اين است که نگاه مديران به امور بايد سيستمي باشد. از نگاه جزيره‌اي، سنتي، حوزه‌اي و بخشي خود را جدا کنيم. يکي از عارضه هاي جدي دستگاه ها تفکر غير برنامه‌اي است. بنابراين بايد تفکر مديران برنامه‌اي باشد. از سوي ديگر بايد ضابطه مند عمل کنيم. اين طور نباشد خارج از ضابطه عمل کنيم. در مرحله بعد حتما بايد بر امور نظارت شود.   پورمحمدي تاكيد كرد: همه بايد از اين حادثه درس بگيريم. افکار عمومي را نيز به سمت صحيح هدايت کنيم. اين طور نباشد هرکس بخواهد با يک ديد و نگاهي افکار عمومي را متشنج و يا خدايي نکرده نااميد کنيم.