تنها سیاست سینمایی دولت روحانی نمک گیر کردن اهالی سینما بود / دولت آینده باید در مقابل قیمت‌گذاری، انحصار و تضارب منافع بایستد + فیلم

تنها سیاست سینمایی دولت روحانی نمک گیر کردن اهالی سینما بود / دولت آینده باید در مقابل قیمت‌گذاری، انحصار و تضارب منافع بایستد + فیلم
خبرگزاری دانشجو

گروه فرهنگ و هنر خبرگزاری دانشجو- رعنا مقیسه؛ در همه دوازده دوره گذشته، وقتی پای انتخابات و سیاست به میان آمده و میدان دوقطبی‌ها و مناظرات و میتینگ‌‌ها و رنگ‌ها در فضای جامعه گرم شده، کمتر کسی بوده که به فرهنگ و مشخصا هنر نیم نگاهی بیندازد. نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری و مشاورانشان اغلب یا فرهنگ را بی‌اهمیت شمرده‌اند و کنار گذاشته‌اند، یا به عنوان دستاویزی برای بزرگتر کردن سبد رای به آن پرداخته‌اند. می‌شود گفت که در تمام این سال‌ها فرهنگ هیچگاه عنصر مستقلی در سیاست‌گذاری محسوب نشده و همیشه مهجور مانده است. به بهانه نزدیکی به سیزدهمین انتخابات ریاست جمهوری با سجاد مهرگان سیاست‌پژوه و منتقد سینمایی، با نگاهی رو به آینده روندی که سینمای ایران در دهه نود طی کرد را از نظر گذراندیم. گفتگویی که نکات قابل توجهی برای سیاست‌گذاری دولت آینده در عرصه فرهنگ و مشخصا سینما خواهد داشت؛ 

با شرایط فعلی سینما شروع کنیم. سینمای ایران دوسال گذشته را در سکوت و خاموشی گذراند. سکوتی که کسی هم برای شکستنش کاری نکرد. با این شرایط حال سینمای ایران چطور است؟

فکر می‌کنم درباره وضعیت امروز سینمای ایران با گزاره سهمگین تری نسبت به سکوت و خاموشی رو به رو هستیم. عملا می‌توان گفت امروز سینمای ایران در آستانه مرگ است و در کما به سر می‌برد. بدتر اینکه این وضعیت هیچ عزاداری هم ندارد. یعنی نه مردم از اینکه سینمایی ندارند نگران هستند و نه دولت. سینماگران و پدرخوانده‌های سینمایی هم عملا دارند بازارشان را در جای دیگری تعریف می‌کنند. به سمت فضای VOD‌ها حرکت کرده‌اند و آن گردش مالی‌ای که قبل از این در سالن‌های سینما به دست می‌آوردند را امروز دارند در فضای VOD‌ها تامین می‌کنند. تنها بازنده واقعی این شرایط عموم خانواده سینما به معنای بدنه اصلی سینما هستند؛ کارمندها، ژورنالیست‌ها، و تعدادی از عوامل فنی سینما.


سجاد مهرگان اضافه کرد: من فکر می‌کنم اگر بخواهیم درباره وضعیت امروز سینمای ایران صحبت کنیم باید در رابطه با یک سه گانه صحبت کنیم؛ دولت، مردم و سینما. این روز‌ها توسط اهالی سینما این گزاره که مردم به سینما نیاز دارند، بار‌ها مطرح شده است. با این وجود ضعیف‌ترین، نادیده گرفته‌شده‌ترین و مهجورترین ضلع این مثلث مردم هستند. در واقع هیچکس توجه نمی‌کند که مردم چه می‌خواهند، کسی نیست که برای مردم اعاده حق کند یا حتی به این موضوع فکر کند که مردم در سینما به دنبال چه چیزی هستند؟ آیا مردم خودشان را در سینمای ایران می‌بینند؟ قطعا اینطور نیست. به همین دلیل اتفاقا به جای اینکه مردم به سینما نیاز داشته باشند، سینما به مردم نیاز دارد.


این منتقد سینما ادامه داد: من فکر می‌کنم بعد از ۸ سال دولت آقای روحانی، دولت آینده باید به یک سوال اساسی پاسخ بدهد و آن سوال محور سیاست‌های سینمایی آینده باشد؛ اینکه چرا مردم فیلم می‌بینند، اما به سینما نمی‌آیند؟ بر اساس آماری که سازمان سینمایی در سال‌های مختلف ارائه داده است حتی در اوج شکوفایی دهه ۹۰ سینمای ما نهایتا و در بهترین حالت رویابافانه ۷ میلیون نفر مخاطب داشته است، کمتر از ۱۰ درصد از جامعه ایران! این آمار به این معناست که مردم ما در این دهه احساس کرده‌اند به سینما نیاز ندارند. این ۷ میلیون نفر هم مخاطبین ثابت سینما هستند. مخاطبینی که سینما آمده داخل سبد فرهنگی زندگیشان و هرفیلمی روی پرده بگذارید به سینما می‌روند.


من فکر می‌کنم سیاست‌های آینده دولت ایران در عرصه فرهنگ و به خصوص در عرصه سینما باید توجه به این مسئله باشد که چطور کاری کنیم که ۸۰ میلیون ایرانی در سال حداقل یکبار به سینمابروند؟ علاوه بر این باید هاضمه‌مان را بیشتر کنیم و به این موضوع فکر کنیم که چطور کشور‌های منطقه یعنی خاورمیانه یا آسیای نزدیک یا اروپای نزدیک مشتاق دیدن فیلم‌های ما باشند؟


علت روندی که از سال‌های گذشته درباره مخاطبان سینما طی کرده‌ایم و امروز ما را به این شرایط رسانده چیست؟ در واقع چرا مردم ما احساس نمی‌کنند که به سینما احتیاج دارند؟


پاسخ در این است که ببینیم در سه گانه دولت، مردم و سینما، دولت چطور بین مردم و سینما تنظیم گری می‌کند. دولت در این دهه به هیچ وجه به سینما به عنوان یک هنرِ فرهنگ فروش نگاه نکرده است. می‌گویم فرهنگ فروش. یعنی سینما باید بفروشد و جذاب باشد، اما باید فرهنگ بفروشد. با این وجود نگاه دولت به سینما تنها به عنوان عنصر رای آور بوده. یعنی ریاست‌های محترم جمهور و همینطور مدیران سینمایی ما فکر می‌کردند که با سینما و با حمایت از فضای هنرمندان می‌توانند رای بیاورند.

بار‌ها شنیده‌ایم که اهالی سینما می‌گویند ما به این خاطر اینطور فیلم می‌سازیم که مردم می‌خواهند. من فکر می‌کنم این جمله بزرگترین دروغ تاریخی است که هر دولت و سینماگری می‌تواند به مردمش بگویند.

منبع خبر: خبرگزاری دانشجو

اخبار مرتبط: فیلم کمدی در راه نیست؛ سینماها تعطیل خواهند شد؟