مذاکره اردوغان و پوتین درباره ادلب سوریه بدون دعوت از ایران

رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه برای انجام دیداری دوجانبه با ولادیمیر پوتین، همتای روس خود صبح روز چهارشنبه ساعت ۷ مهر (۲۹ سپتامبر) عازم سوچی روسیه شد.

در این سفر حاکان فیدان، رئیس سازمان اطلاعات، فخرالدین آلتون، رئیس مرکز ارتباطات نهاد ریاست جمهوری و ابراهیم کالین، سخنگوی نهاد ریاست جمهوری ترکیه، اردوغان را همراهی کردند. 

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دمیتری پسکوف، سخنگوی کاخ کرملین گفته است، دو رهبر ابتدا در نشست دوجانبه روز چهارشنبه ۲۹ سپتامبر (۷ مهر) با یکدیگر دیدار و تبادل نظر کردند.

افشار سلیمانی، سفیر سابق ایران در باکو و کی‌یف دیدار اردوغان و پوتین را یکی از مهم‌ترین و موثرترین رویدادهای دیپلماتیک دو کشور می‌داند. او در گفت‌وگو با دویچه وله تاکید می‌کند، نکته برجسته این دیدار "محرمانه بودن" آن و "عدم دعوت از کشورهای منطقه از جمله ایران" است.

پوتین و اردوغان نامی از ایران نبردند

اردوغان بعد از دیدارش با پوتین گفته است قدم‌های مشترکی که ترکیه و روسیه درباره سوریه برداشتند بسیار مهم هستند. صلح در آنجا (سوریه) نیز به روابط روسیه و ترکیه بستگی دارد.

از زمان آغاز جنگ داخلی در سوریه در سال ۲۰۱۱ روسیه و جمهوری اسلامی ایران حامیان اصلی حکومت بشار اسد و شبه‌نظامیان شیعی هوادار او بوده‌اند. در مقابل، ترکیه در شمال سوریه از شورشیان مخالف بشار اسد حمایت می‌کند.

آقای سلیمانی در ارتباط با اظهارات سران روسیه و ترکیه می‌گوید قابل تامل است که به ایران هیچ اشاره‌ای نمی‌کنند. پوتین بعد از دیدارش با اردوغان در سوچی گفت، دیدارهایش با اردوغان همیشه بدون مشکل برگزار نمی‌شوند، اما سازمان‌ها و نهادهای مربوطه موفق به یافتن راه‌ حل‌های مناسب می‌شوند.

به گفته سلیمانی، این جمله پوتین نشان می‌دهد مذاکره چالشی بوده اما دو طرف به توافق نسبی خواهند رسید.

افشار سلیمانی، سفیر سابق ایران در باکو و کی‌یف

پیامدهای دیدار پوتین و اردوغان برای ایران

توافق (احتمالی) بین پوتین و اردوغان در ادلب چه پیامدی می‌تواند برای ایران داشته باشد؟

افشار سلیمانی، سفیر سابق ایران در باکو و کی‌یف به این پرسش دویچه وله چنین پاسخ می‌دهد: «با توجه به موارد مورد اختلاف ترکیه و روسیه با ایران در موضوع سوریه و اینکه مجددا دیدار پوتین-اردوغان بدون حضور نماینده‌ای از ایران برگزار می‌شود ، احتمال اینکه نتایج این دیدار به درجاتی به زیان نقش ایران درسوریه (همچون کاهش حضور اقتصادی ایران در سوریه در مقایسه با افزایش مشارکت روسیه و ترکیه دراین کشور) تمام شود، وجود دارد.»

سلیمانی در ادامه خاطرنشان می‌کند: «به ویژه آنکه احتمال سوء استفاده هر دو رئیس جمهور از موقعیتی که ایران در رابطه با احیای برجام و ادامه مذاکرات و چالش‌ها و تنش‌هایی که با آمریکا، اسرائیل، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و مرزهای شمالی خود دارد نیز دور از ذهن نیست.»

رویارویی در ادلب سوریه

در منطقه ادلب سربازان ترکیه و نیروهای وفادار به بشار اسد و حامیان ایرانی آنها در مقابل هم قرار گفته‌اند. رسانه‌های ترکیه حتی دریاره قریب‌الوقوع بودن یک جنگ دیگر در ادلب سوریه هشدار دادند.

آقای سلیمانی می‌گوید، با توجه به نگاه نه چندان دوستانه بایدن به اردوغان و تشدید اختلاف طرفین در زمینه سامانه پدافند هوایی اس-۴۰۰ و جنگنده اف-۳۵، تهدید ترکیه به تحریم از سوی برخی نمایندگان کنگره ، حمایت نسبی آمریکا از کردهای سوری، بروز مشکلات اقتصادی و ادامه کاهش ارزش لیر به نظر می‌رسد اردوغان در دیدار با پوتین به همراهی بیشتر با روسیه در روند تحولات سوریه رضایت خواهد داد.

افزایش ۵۰ درصدی تبادلات تجاری در ۹ ماه

مهم‌ترین عاملی که روسیه و ترکیه را بیشتر به تعامل و همکاری تشویق می‌کند توسعه مناسبات اقتصادی دو کشور است. 

رئیس جمهور روسیه دیدار با اردوغان را "مفید و فراگیر" توصیف کرده و گفته است، میزان سرمایه‌گذاری ترکیه در روسیه یک و نیم میلیارد و میزان سرمایه‌گذاری روسیه در ترکیه شش و نیم میلیارد دلار است و تمامی پروژه های بزرگ طبق برنامه ادامه دارند.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

به گفته پوتین، حجم تجارت دوجانبه در ۹ ماه نخست سال جاری ۵۰ درصد افزایش یافته است.

رئیس جمهور روسیه در ارتباط با قره‌باغ هم گفته است همکاری روسیه در قره‌باغ هم برای ادامه آتش‌بس و هم برای ایجاد صلحی پایدار در آینده بسیار مهم است.

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  خاطرات ویران در شهر رقه

  از شهر زیبای رقه در سال ۲۰۱۹ چیزی جز ویرانه‌ای عظیم باقی نمانده است. مادری کودکش را با کالسکه در میان ویرانه‌ها به گردش برده است. عبود همام می‌گوید: «از سال ۲۰۱۷ عکس گرفتن از شهرم را شروع کردم. من از تمام گوشه و کنار این شهر خاطره دارم و حالا خاطرات زیر آوار رفته است. این عکس‌ها یک روز اسناد تاریخی می‌شوند.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  این رنج و مصیبت را پایانی نیست

  دو برادر در مرگ مادر خود که جانش را در بمباران از دست داده زاری می‌کنند. غیث السید، عکاس سوری، این صحنه دردناک را در سال ۲۰۲۰ در شهر ادلب ثبت کرد. زمانی که جنگ شروع شد عکاس ۱۷ ساله بود و یک برادر را در جنگ از دست داد: «وقتی این عکس را می‌گرفتم تمام رنج و عذاب صحنه دردناک مرگ برادرم جلو چشمم آمد و بی اختیار اشکم جاری شد.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  گم شده در ویرانه

  این مادر با دخترش در آوریل ۲۰۲۰ در شهر ویران بینیش به دنبال چیست؟ آنها در متن ویرانه‌ای بیکران مثل دو موجود کوچک هستند. آنها به این مدرسه مخروبه پناه آورده‌اند. اینجا مخروبه است اما دستکم سقفی بالای سر دارند. در همین نزدیکی اردوگاهی وجود دارد اما برای این مادر و دختر چادر خالی باقی نمانده است.

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  آب آشامیدنی از چاله بمب

  ژوئن ۲۰۱۳ در حلب لوله آب زیر بمباران از بین می‌رود. پسربچه از گودالی آب می‌نوشد که از انفجار بمب پدید آمده است. مظفر سلمان می‌گوید: «برخی می‌گفتند که این تصویری واقع‌گرایانه نیست و خوب بود که من به پسرک آب تمیز می‌دادم. اما من فکر می‌کنم که برای تغییر واقعیت باید در گام نخست آن را همان جوری که هست، به تصویر کشید.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  فرار از غوطه

  در مارس ۲۰۱۸ اهالی غوطه پا به فرار گذاشتند. این مرد بچه خود را به امید سفر به دیار آزادی توی چمدان جا داده است. عمر صنادیقی درباره عکس گفته است:‌ «جنگ در سوریه فقط کشور را تغییر نداد. ما را هم تغییر داد. نگاه ما به انسان‌های دیگر و شیوه تصویر کردن آنها نیز تغییر کرد تا بتونیم پیامی انسانی به جهان بفرستیم.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  و زندگی ادامه دارد...

  سال ۲۰۱۷ در حومه دمشق. ام محمد و همسرش راحت و آسوده در خانه ویران خود نشسته‌اند. سمیر الدومی می‌گوید: «این زن از جالبترین زنانی است که در زندگی دیده‌ام. او مجروح شد و شوهرش هم بعد از او زخم برداشت. زن در خانه ماند تا پرستاری از شوهرش را به عهده بگیرد. نیروی مقاومت او بازتابی از سیمای واقعی سرزمین سوریه است.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  مادری بر گور فرزند

  حوالی درعا در سال ۲۰۱۷؛ عید در کار نیست. محمد ابازید درباره عکسی که گرفته می‌گوید: «این زن در روز عید فطر به جای جشن گرفتن به سر مزار پسرش رفت. من هم گریه‌ام گرفته بود، اما اشک از چشم پاک کردم تا بتوانم عکس بگیرم.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  کودکی در صندلی چرخدار

  عکسی از دمشق در دسامبر ۲۰۱۳. دختربچه در صندلی چرخدار منتظر نشسته تا پدر برایش غذا درست کند. او در راه مدرسه بود که با انفجاری مجروح شد. خودش تعریف می‌کند: «آن روز کفش قهوه‌ای به پا داشتم. یکهو دیدم کفشم توی هوا پرواز می‌کند و پای مرا هم با خودش می‌برد.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  پارکور بالای خرابه‌ها

  در کفر نوران در نزدیکی حلب ورزشکاران سوری سقف ویرانه‌ها را به میدان جذابی برای پارکور بدل کرده‌اند. ویرانه‌هایی که دیگر به کاری نمی‌آیند خوب است که دست‌کم محل مناسبی باشند برای جست و خیزهای خطرناک اهل ورزش.

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  امید به آغازی تازه

  به دنبال امضای قرارداد آتش‌بس خانواده‌ای به خانه و کاشانه خود در حوالی ادلب برمی‌گردد. علی حاج سلیمان درباره عکسی که در سال ۲۰۲۰ گرفته می‌گوید: «برای مردمی که به خانه و زندگی خود برمی‌گشتند خوشحال بودم اما غمی در دل داشتم چون خودم هم آواره شده بودم.»

• تصاویری تکان‌دهنده از ده سال جنگ و ویرانی در سوریه

  میراث روم

  جنگ به آمفی‌تئاتر باستانی "بصری" در حومه درعا نیز رحم نکرده است. در سال ۲۰۱۸ سیلاب باران خرابه‌های باستانی را فرا گرفت؛ اگر جنگ نبود حتما نهاد یا بنیادی از خرابی بیشتر این عرصه تاریخی جلوگیری می‌کرد. این عکس را نیز نهاد فرهنگی سازمان ملل در اختیار رسانه‌ها قرار داده است.