نقش پوتین در آینده کرملین

نقش پوتین در آینده کرملین گروه تحقیق و تفسیر خبر- 'ولادیمیر پوتین' رییس جمهوری روسیه، در حالی امروز برای انجام مراسم تحلیف خود پا به کاخ کرملین می گذارد که حضور برخی مخالفان او در خیابان های اطراف میدان سرخ، خبر از آینده سیاسی نه چندان ساده مسکو می دهد.

هجدهم اردیبهشت ماه قرار است 'ولادیمیر پوتین' برای سومین بار در مراسم تحلیف خود به عنوان رییس جمهوری روسیه شرکت کند و نمادهای ریاست جمهوری متشکل از نشان رسمی ریاست جمهوری و کپی ویژه قانون اساسی روسیه را دوباره تحویل گیرد. به این ترتیب، دست کم وی بر اساس قانون اساسی تغییر کرده روسیه، برای ۶ سال آینده به عنوان رییس جمهوری این کشور در کاخ کرملین حضور خواهد داشت .

البته از آنجا که بر اساس قانون اساسی روسیه، انتخاب یک نفر برای دو دوره متوالی ریاست جمهوری مانعی ندارد حتی این احتمال می رود پوتین تا ۱۲ سال آینده که به سن ۷۲ سالگی برسد، اداره امور پهناورترین کشور جهان را بر عهده بگیرد.

با این حال، نمی توان انتظار داشت وی در دوره سیاسی پیش روی خود، بر عرشه ای کم تلاطم از دریای مطالبات داخلی و خارجی گام گذاشته باشد.

"به این ترتیب، دست کم وی بر اساس قانون اساسی تغییر کرده روسیه، برای ۶ سال آینده به عنوان رییس جمهوری این کشور در کاخ کرملین حضور خواهد داشت "

مهمترین تفاوت این دوره در مقایسه با سال های ۱۳۷۹ تا ۱۳۸۷ که او در راس قدرت قرار داشت، به عرصه آمدن جمعیت بی نظیری از مخالفان سیاسی به خیابان هاست.

مطمئنا در آن دوران نیز پوتین با انتقادهای تند و تیز گروه ها و رهبران سیاسی مخالف روبرو بوده است اما گسترش دامنه اعتراض ها در بدنه جامعه و افزایش تحرک سیاسی آنان طی سال های اخیر، آنچنان ملموس شد که برگزاری انتخابات سیزدهم آذرماه مجلس دوما، فقط بهانه ای برای سرریز شدن همه نارضایتی ها بود.

برگزاری چندین ماه تظاهرات سراسری در مسکو و دیگر شهرهای روسیه، تا حدی بود که زبان انتقاد بسیاری از رقبای داخلی پوتین و 'دمیتری مدودیف' رییس جمهوری وقت، را به طور بی سابقه ای باز کرد.

تا زمان برگزاری ششمین دوره انتخابات ریاست جمهوری در چهاردهم اسفندماه ۱۳۹۰، بارها تصاویر معترضان به ریاست جمهوری عضو پیشین سرویس جاسوسی و اطلاعاتی- امنیتی شوروی موسوم به 'کا. گ.‌ ب'، به عنوان مهمترین خبر روز از طریق غول های رسانه ای غرب پخش شد.

در این میان، قدرت های غربی بویژه رقیب سنتی روسیه یعنی آمریکا، باز شدن فضای اعتراض های خیابانی را راهی برای جستن منافع خود در روسیه دیدند و با تصور پیش آمدن وضعی در روسیه مشابه حکومت های ساقط شده تونس، مصر، لیبی و ... بر اثر امواج بیداری اسلامی، برای تاثیرگذاری بر مخالفان و رهبری جریان انقلابی احتمالی در مسکو دورخیز کردند.

اظهارات 'هیلاری کلینتون' وزیر امورخارجه آمریکا، مبنی بر بروز تقلب در انتخابات دومای روسیه، دیدار بیست و ششم دی ماه 'مایکل مک‌فول' سفیر آمریکا در مسکو به همراه 'ویلیام برنز' معاون ارشد وزیر امورخارجه آمریکا با برخی سران مخالف پوتین، افشای رد و بدل شدن چند ایمیل بین وزارت امورخارجه آمریکا و سازمان 'گلوس' (سازمان مستقل ناظر بر انتخاب روسیه) حاوی جزییات پرداخت پول از سوی این وزارتخانه به گلوس برای منحرف کردن روند رای‌گیری در انتخابات دوما و ... از جمله مواردی بود که با واکنش تند مقام های کرملین روبرو شد.

نخست وزیر دوران مدودیف که در این دوره با رقبای انتخاباتی خود همچون 'گنادی زیوگانف' رهبر حزب 'کمونیست روسیه'، 'میخاییل پروخوروف' سرمایه دار روس، 'ولادیمیر ژیرینفسکی' رهبر حزب 'لیبرال دموکرات روسیه' و 'سرگئی میرونف' رهبر حزب 'روسیه عادل' دست و پنجه نرم می کرد سرانجام توانست با وجود همه انتقادها و تخریب ها، بیش از ۶۳ درصد آرا را از آن خود کند.

"با این حال، نمی توان انتظار داشت وی در دوره سیاسی پیش روی خود، بر عرشه ای کم تلاطم از دریای مطالبات داخلی و خارجی گام گذاشته باشد"

بنابراین، رهبر حزب حاکم 'روسیه واحد' در انتخاباتی با مشارکت مردمی ۳/۵۸ درصد برای سومین بار به عنوان رییس جمهوری راهی کاخ کرملین شد؛ با این تفاوت که وی بر اساس تغییرات اعمال شده در قانون اساسی، دو سال بیش از گذشته (۶ سال) در این سمت باقی خواهد ماند.

** ادامه اعتراض مخالفان داخلی

---------------------------------------

پوتین در حالی هجدهم اردیبهشت ماه به کاخ کرملین می رود تا پست خود را تحویل بگیرد که پرچم های سرخ به مناسبت جشن دو روز بعد 'روز پیروزی لشکر سرخ در جنگ دوم جهانی' به پایتخت روس ها رنگ شادی بخشیده اند.

با این حال، اقدام مخالفان برای برگزاری تظاهرات اعتراضی موسوم به 'رژه میلیونی' در قلب مسکو آن هم یک روز پیش از برگزاری آیین تحلیف، نشان از آتش اعتراض های زیر خاکستر دارد.

گرچه 'جبهه مردمی' به عنوان حامیان پوتین و اعضای حزب روسیه حاکم نیز همزمان با تظاهرات مخالفان، جشنی را به مناسبت آغاز دوران ریاست جمهوری او برگزار کردند اما با این همه، نمی توان از تاثیر تجمع مخالفان –حتی اگر یک هزار نفر باشند- بسادگی گذشت.

حتی به گزارش پانزدهم اردیبهشت ماه تارنمای خبرگزاری روسی 'ریانووستی'، گروه نفوذگرهای اینترنتی موسوم به 'آنونیمس' نیز با پخش کلیپی اینترنتی از معترضان روسی، از برنامه خود برای نفوذ به پایگاه های اینترنتی سازمان های دولتی روسیه همزمان با برگزاری مراسم تحلیف خبر داد.

گروه نفوذگرهای اینترنتی آنونیمس که پیش از این پایگاه های اینترنتی وزارت دادگستری و سازمان پلیس فدرال 'اف بی آی' آمریکا را هک کرده، به نفوذ در شبکه تلفنی اسکاتلندیارد و نیز انجام حملات نفوذگرانه به شبکه های اینترنتی 'مسترکارت، 'ویزا'، شرکت سونی و همچنین پایگاه های اینترنتی دولت های انگلستان، ترکیه، استرالیا و نیوزیلند متهم است.

در همین حال 'دمیتری پسکوف' سخنگوی پوتین، با رد خطر ناشی از فعالیت گروه آنونیمس گفت: با در نظر گرفتن تجربه بالای سرویس های ویژه روسیه و فعالیت کارآمد آنان در مقابله با حملات گروه های نفوذگر اینترنتی امیدواریم که آیین تحلیف به خوبی برگزار شود.

پیش از این شعبه روسی گروه آنونیمس، پایگاه های اینترنتی دو شعبه منطقه ای حزب روسیه واحد را هک کرده بودند.

همچنین برخی اقدام های خرابکارانه و تروریستی در آستانه تحلیف رییس جمهوری مشکلات امنیتی این کشور را بویژه در سرزمین های دور روشن تر می کند. به گزارش پانزدهم اردیبهشت ماه ریانووستی، انفجار دو بمب در پایتخت جمهوری داغستان در منطقه قفقاز روسیه ۱۲ کشته و ۱۱۰ زخمی بر جا گذاشت.

"مهمترین تفاوت این دوره در مقایسه با سال های ۱۳۷۹ تا ۱۳۸۷ که او در راس قدرت قرار داشت، به عرصه آمدن جمعیت بی نظیری از مخالفان سیاسی به خیابان هاست"

** برنامه های پوتین برای روسیه

-----------------------------------------

چهره پیشتاز و نماد روسیه جدید را به واقع می توان پوتین دانست که به عنوان کفیل ریاست جمهوری جای 'بوریس یلتسین' را گرفت و سپس برای دو دوره متوالی امور این کشور را اداره کرد.

سیاست خارجی روسیه همانطور که مدودیف بیست و دوم خردادماه ۱۳۸۹ در جمع سفرا و نمایندگی های روسیه در خارج از کشور گفته است، به سمت مناطقی متمایل شد که تاکنون سهم آمریکا در آنها بیشتر بوده است.

وی با تاکید بر تحکیم همکاری استراتژیک با چین از جمله در سطح بین المللی گفت 'همکاری های خود را با هند، ژاپن و دیگر کشورها از جمله اعضای اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا (آ. س. آن) توسعه می دهیم' و دلیل گرایش یه منطقه آسیا- اقیانوسیه را 'تامین امنیت مرزهای شرقی روسیه و برقراری صلح و ثبات در منطقه' عنوان کرد.

تعیین کشور چین به عنوان نخستین مقصد سفر رییس جمهوری کهنه کار روسیه در خردادماه، و همچنین سفر بیستم مهرماه ۱۳۹۰ پوتین به هند در همین جهت است .

همچنین سیاست روسیه مبنی بر تمرکز بر صادرات سلاح بویژه به کشورهای آسیایی تا آنجا رسید که دهم فروردین ماه 'زبیگنیو برژینسکی' مشاور امنیت ملی پیشین آمریکا، در گفت و گویی با روزنامه روسی 'راسیسکایا گازتا' نسبت به نزدیکی روسیه به چین هشدار داد.

در سال گذشته میلادی، حجم مبادلات بازرگانی دو جانبه چین و روسیه به رقم بی سابقه ۷۹.۲ میلیارد دلار رسید.

مسکو و پکن بر افزایش مبادلات بازرگانی دوجانبه تا رقم یکصد میلیارد دلار تا سال ۱۳۹۴ و ۲۰۰ میلیارد دلار تا سال ۱۳۹۹ توافق کرده اند.

حتی به گزارش بیست و ششم فروردین ماه پایگاه تارنمای روسی 'اوترا'، 'الکساندر لوکاشوویچ' سخنگوی رسمی وزارت امور خارجه روسیه، اعلام کرد تماس‌های سیاسی دوجانبه بین روسیه و ژاپن، از جمله درباره امکان انعقاد پیمان صلح بین دو کشور و رایزنی درباره جزایر 'کوریل' بعد از برگزاری مراسم تحلیف پوتین مورد توافق دو طرف قرار خواهد گرفت.

"برگزاری چندین ماه تظاهرات سراسری در مسکو و دیگر شهرهای روسیه، تا حدی بود که زبان انتقاد بسیاری از رقبای داخلی پوتین و 'دمیتری مدودیف' رییس جمهوری وقت، را به طور بی سابقه ای باز کرد"

از سوی دیگر، پوتین علاوه بر پیگیری خواست خود برای احیای منطقه اوراسیا، بر کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی تاکید دارد. گفته های دوازدهم اسفندماه ۱۳۹۰ او درباره لزوم نوآوری ها در اقتصاد روسیه نیز حاکی از برنامه های جدی او در این زمینه است.

وی پیش از این، طی نخستین دوره ریاست‌جمهوری خود موفق شد نتایج بحران اقتصادی سال ۱۳۷۸ را پشت سر گذاشته و روسیه را در مسیر ثبات اقتصادی قرار دهد. رشد اقتصادی یکنواخت طی سال های ریاست جمهوری او و رشد تولید ناخالص ملی روسیه تا ۷۲ درصد و کاهش میزان فقر اقتصادی تا ۵۰ درصد از دیگر نتایج مثبت سیاست های اقتصادی او بوده است.

مدودیف نیز با ادامه برنامه های نخست وزیر خود، مدرن سازی اقتصاد روسیه را دنبال کرد.

به گفته 'آرکادی دوارکوویچ' دستیار مدودیف، 'در دو سال اخیر اجرای برنامه نوسازی، اولویت اصلی مدودیف در مقام ریاست جمهوری و پوتین نخست وزیر روسیه بود'.

وی سیزدهم اردیبهشت ماه به ریانووستی گفت: دولت روسیه به مهار تورم، کاهش مالیات ها، فقرزدایی و ایجاد تسهیلات برای رشد اقتصاد کشور پرداخت و مساعی دولت در این زمینه ها متمرکز شده بود'.

دستیار مدودیف با اشاره به وقوع بحران مالی و اقتصادی جهانی از سال ۱۳۸۸ افزود: اقدام اصلی دولت در این دوره، حمایت از اقتصاد روسیه در برابر بحران مالی و جلوگیری از شوک های آن بود که به پیشگیری از گسترش بیکاری فقر و تثبیت اوضاع کشور منجر شد.

مقام روس همچنین اجرای اصلاحات در نیروهای مسلح روسیه را رویداد مهم دیگر این کشور در دوره ریاست جمهوری مدودیف عنوان کرد.

به گزارش پنجم اردیبهشت ماه خبرگزاری روسی 'اینترفکس'، 'دمیتری راگوزین' معاون نظامی- دفاعی پوتین، اعلام کرد تا آخر سال جاری احتمالا کار تهیه دکترین نظامی جدید روسیه به پایان خواهد رسید که در آن استقرار سامانه دفاع ضد موشکی آمریکا از جمله مهمترین تهدیدات خارجی برای روسیه دانسته شده است.

"تا زمان برگزاری ششمین دوره انتخابات ریاست جمهوری در چهاردهم اسفندماه ۱۳۹۰، بارها تصاویر معترضان به ریاست جمهوری عضو پیشین سرویس جاسوسی و اطلاعاتی- امنیتی شوروی موسوم به 'کا"

راگوزین توضیح داد: در زمان حاضر ما راهکار دیگری داریم که ولادیمیر پوتین به آنها اشاره کرده است و این راهکار از سوی رییس‌جمهوری جدید روسیه تحقق پیدا خواهد کرد. دکترین نظامی جدید روسیه بر اساس اصول علمی و فنی مبتنی خواهد بود که دقیقا روشن خواهد کرد روسیه در چه جهتی گام برمی‌دارد و کوتاه‌ترین راه برای رسیدن به اهداف چیست.

گرچه استقرار سپر دفاع موشکی سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) در اروپا و همچنین گسترش دامنه آن به کشورهای تازه استقلال یافته شوروی سابق، به یکی از پرچالش ترین پرونده های اختلافی مسکو و واشنگتن تبدیل شده و مسکو بارها این طرح را به عنوان تهدید امنیت ملی خود ارزیابی کرده است اما پیشنهاد همکاری شانزدهم اردیبهشت ماه روسیه با ناتو برای در اختیار قرار دادن ایستگاه ردیابی موشکی حومه مسکو بار دیگر تمایل این کشور را برای شراکت در این طرح نشان داد.

در همین روز، پوتین در دیدار با 'توماس دونیلون' مشاور امنیت ملی رییس جمهوری آمریکا، گفت: روسیه به شرطی برای توسعه مناسبات فیمابین با آمریکا آمادگی دارد که واشنگتن اصول مشارکت برابر و توام با احترام متقابل را رعایت کند.

سوم فروردین ماه 'سرگئی لاوروف' وزیر امورخارجه روسیه، نیز اعلام کرده بود 'اوباما به پوتین تلفن کرد و آنها ضمن گفت و گو درباره مسایل اساسی روابط روسیه و آمریکا توافق کردند پس از برگزاری آیین تحلیف پوتین با یکدیگر دیدار مستقیم و رو در رو داشته باشند'.

پیش از این نیز به گزارش نهم اسفندماه ۱۳۹۰ تارنمای صدای روسیه، 'گریگوری میکس' نماینده دموکرات کنگره آمریکا، در مسکو گفته بود: ارتباط روسیه با ایالات متحده آمریکا در زمینه تجاری – اقتصادی پس از انتخابات ریاست جمهوری روسیه فدراتیو بهتر می شود.

به عقیده وی پس از آغاز به کار رییس جمهوری جدید، روسیه عضو بحق سازمان تجارت جهانی خواهد شد که این امر منافع زیادی برای آمریکا دارد: 'شرکت های آمریکایی نمی توانند به بازار های روسی وارد شوند و سیاست های موجود پیشرفت آنها را متوقف می کند. وقت آن است که درباره اتمام جنگ سرد بیندیشیم.

به گزارش سی ام فروردین ماه ریانووستی، 'آلکسی پوشکوف' رییس کمیته امور بین المللی مجلس دومای روسیه، درباره چشم انداز همکاری روسیه و غرب پس از بازگشت پوتین به کرملین گفت: روسیه هیچ علاقه ای به رویارویی با کشورهای غربی ندارد. اروپا به روسیه نیاز دارد و ما نیز به اروپا نیاز داریم و به نظر من، هیچ اختلاف نظر غیرقابل حلی بین روسیه و اتحادیه اروپا وجود ندارد.

"بر اثر امواج بیداری اسلامی، برای تاثیرگذاری بر مخالفان و رهبری جریان انقلابی احتمالی در مسکو دورخیز کردند"

** تغییرات روسیه در زمان پوتین

---------------------------------------

پس از تسهیلات در نظر گرفته شده برای احزاب و نامزدهای آنها در انتخابات دوما، برنامه های دولتمردان کرملین برای انجام برخی اصلاحات سیاسی در داخل روسیه بیش از پیش روشن شد.

این رویه با امضای قانون تسهیل تشریفات ثبت احزاب سیاسی این کشور توسط مدودیف در پانزدهم فروردین ماه امسال ادامه پیدا کرد.

بر اساس قانون جدید، حداقل لازم تعداد اعضای احزاب برای ثبت از ۴۰ هزار نفر قبلی به ۵۰۰ نفر کاهش یافت.

باز کردن فضای سیاسی گرچه در آغاز با ایجاد ناآرامی های چندین ماهه در روسیه و برگزاری چندین دوره تظاهرات بدون مجوز و در نتیجه بازداشت تظاهرکنندگان روبرو شد اما در ادامه، بسیاری از احزاب مخالف با توجه به قوانین موجود کوشیدند تلاش های اعتراضی خود را در چارچوب های تعیین شده ساخت بندی کنند تا از سوی گروه های رقیب، متهم به قانون شکنی نشده و بتوانند سهم هر چند اندک خود را در موازنه سیاسی روسیه حفظ کنند.

کرملین نیز با نشان دادن انعطاف پذیری بیشتر نسبت به گذشته که البته دلایلی مانند افزایش تحرکات اجتماعی و مشارکت عمومی در انتخابات ریاست جمهوری را دنبال می کرد، تاکنون توانسته است چهره ای قابل قبول از خود به نمایش بگذارد.

گرچه انتقادهای همیشگی غرب درباره فقدان آزادی بیان و رسانه ها و همچنین محدودیت در برگزاری اجتماع های اعتراضی سر جای خود باقی مانده است، اما در جایی که گروه های مخالف خود را ملزم به اخذ مجوز می کردند با وجود بالاتر رفتن تعداد تظاهرکنندگان از میزان اعلام شده، باز هم شاهد برخورد خشن نیروهای امنیتی با تظاهرات مسالمت آمیز نبودیم.

این در حالی بود که کاهش آرای حزب روسیه واحد در انتخابات دوما از ۶۳ درصد در دوره پیشین به حدود ۵۰ درصد در دوره اخیر، قاعدتا باید نگرانی های حزب حاکم را درباره از دست دادن ۷۷ کرسی خود و در نتیجه قدرت گرفتن احزاب مخالف، ایجاد می کرد.

از سوی دیگر، پوتین که در انتخابات سال ۱۳۸۳، ۳۱/۷۱ درصد آرا را از آن خود کرده بود، در این دوره فقط توانست رای مثبت ۶۳ درصد مردم را با خود همراه کند.

گرچه هنوز اکثریت دوما در دستان حزب حاکم است و رهبر پیشین این حزب نیز به ریاست جمهوری روسیه رسیده است اما نمی توان از دشواری های بعدی کرملین در عرصه داخلی در مصاف با احزاب و گروه های مخالف و همچنین مشکلات امنیتی این کشور و همچنین فراز و نشیب های سیاست خارجی مسکو برای حفظ حوزه های نفوذ خود و گسترش دامنه بده و بستان های فرامنطقه ای در عرصه های تحت تسلط رقبای قدرتمند چشم پوشی کرد.

مسلما به عرصه کشاندن چهره های جدید و طرح دیدگاه های مخالف در فضایی دموکراتیک در نهایت به نفع آینده سیاسی روسیه تمام خواهد شد.

"با این حال، اقدام مخالفان برای برگزاری تظاهرات اعتراضی موسوم به 'رژه میلیونی' در قلب مسکو آن هم یک روز پیش از برگزاری آیین تحلیف، نشان از آتش اعتراض های زیر خاکستر دارد"در عرصه خارجی نیز رییس جمهوری ۶۰ ساله این کشور آنقدر تجربه دارد که تامین منافع و اهداف راهبردی را به نگاه های کوتاه مدت احساسی و تصمیم های آنی ترجیح دهد.

تحقیق**1961**1358

انتهای خبر / خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) / کد خبر ۸۰۱۱۷۸۹۶